İlk Derece Mahkemesi 1997/428 E. 1997/690 K.

Davacının İsteminin Özeti: Danıştay Sekizinci Dairesince verilen ve davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin bulunan 5.3.1997 günlü, E:1996/5257, K:1997/737 sayılı kararı, davacı temyiz etmekte ve bozulmasını istemektedir. Bil kent Üniversitesinin İsteminin Özeti: Davalılardan ... Üniversitesi, davacının temyiz istemine vermiş olduğu cevapta davacının, söz konusu yönetmelik maddesinden yararlanmak için Üniversitelerine yaptığı bir başvuru ve bu nedenle iptal davasına konu olabilecek bir işlemlerinin bulunmadığı bu nedenle Danıştay Sekizinci Dairesinin 5.3.1997 günlü, E:1996/5257, K:1997/737 sayılı ehliyet yönünden verilen red kararının bozulması ve davanın esas yönünden reddedilmesi gerektiğinden bahisle kararı temyiz etmektedir. Davacının Savunmasının Özeti: Davacı, cevap dilekçesinde, kendi konumundaki öğrenci başvurularının kabul edilip edilmemesinin idarelerden sorularak araştırılmasını ve zararlarının önlenmesini talep etmektedir. Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı Savunma Özeti: Davacının temyiz isteminin reddi ile daire kararının onanması gerektiği savunulmaktadır. Danıştay Tetkik Hakimi Nalan Terzi'nin Düşüncesi: Davacının temyiz isteminin kabulü ile daire kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı Yücel Irmak'ın Düşüncesi: Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 49. maddesinin 1. fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp Danıştay Sekizinci Dairesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir. Açıklanan nedenlerle tarafların temyiz isteminin reddiyle kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Hüküm veren Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulunca gereği görüşüldü: 1994 yılında ... Üniversitesi Uygulamalı Yabancı Diller Yüksek Okulu Mütercim Tercümanlık Bölümü Fransızca Hazırlık Sınıfından kendi isteği ile kaydı silinen davacının 1.4.1996 tarih ve 22598 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğü giren Yüksek Öğretim Kurumlarında Yabancı Dil Eğitim-Öğretimi ve Yabancı Dille Eğitim-Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 9. maddesinin iptali istemiyle açtığı dava sonucunda, Danıştay Sekizinci Dairesince verilen ve davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin bulunan 5.3.1997 günlü, E:1996/5257, K:1997/737 sayılı kararı, davacı ve ... Üniversitesi Rektörlüğü temyiz etmekte ve esas yönünden bozulmasını istemektedirler. Danıştay Sekizinci Dairesince; yönetmeliğin 9. maddesinde; normal öğrenim süresi iki yarıyıl olan hazırlık sınıfındaki eğitim-öğretimde uygulanacak devam, ara sınav sayısı ile ara sınav, yarıyıl sonu sınavı, genel sınav, kısa süreli sınav, ödev ve diğer faaliyetlerin başarı notuna katkıları, genel sınav sonunda yeterli düzeyde başarı gösteremeyen öğrencilere verilecek bütünleme sınavı, yaz öğretimi, yabancı dil destek eğitimi ve kayıt silme gibi konularda uygulanacak esasların yükseköğretim kurumlarının senatoları tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle belirleneceği, tespit edilen süreler içerisinde hazırlık sınıfında başarılı olamayan öğrencilerin, istedikleri takdirde, üniversiteye giriş puanları talep ettikleri Türkçe eğitim yapan yükseköğretim kurumlarının taban puanından düşük olmamak şartıyla. Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından istenilen programlara yerleştirileceği kuralının yeraldığı, 2577 sayılı Yasa uyarınca idari işlemler hakkında açılacak iptal davalarının bu işlemler nedeniyle menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılabileceğinin öngörüldüğü, iptali istenilen yönetmelik maddesinin incelenmesinden maddenin 2. bendinin hazırlık sınıfında başarısız olan öğrencilere yeni bir hak sağlamaya yönelik olduğu ve bu haliyle davacının menfaatini ihlale yönelik olmayıp aksine davacıya yeni bir hak sağlayan niteliği bulunduğunun anlaşıldığı, bu durumda dava konusu yönetmelik ile davacının yararının zedelendiği söylenemeyeceğinden yönetmeliğe karşı dava açma ehliyetinin bulunmadığı, öte yandan davacının yönetmelik uyarınca hakkında işlem tesisi amacıyla ÖSYM Başkanlığına karşı herhangi bir başvurusunun olmadığı da anlaşıldığından, bir uygulama işlemi olmadan 1.4.1996 günlü Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren yönetmeliğe karşı 19.11.1996 tarihinde açılan davada süre aşımı da bulunduğu, gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 15/1-b maddesi uyarınca davanın ehliyet yönünden reddedildiği anlaşılmıştır. Uyuşmazlık konusu olayda, davacının 1993-1994 eğitim yılında ... Üniversitesi Uygulamalı Yabancı Diller Yüksekokulu'na kayıt yaptırdığı, Fransızca hazırlık eğitimine başladığı, 1993-1994 akademik yılı birinci dönem sonucunda başarısız olduğu, ikinci dönem orta düzeye geçmeyi başardığı, ancak derslere devam etmeyerek eğitim yılı sonunda kendi isteği ile bu bölümden kaydını sildirdiği, 1994-1995 akademik yılında bu kez ... Üniversitesi Turizm Otelcilik Meslek Yüksekokulu'na kayıt yaptırdığı ancak ikinci dönemin başında kaydını yenilemediğinden ilişiğinin kesildiği, davacının başarısızlık nedeniyle üniversitece yapılmış bir kayıt silme işlemi bulunmadığı anlaşılmaktadır. İdare hukuku genel ilkelerine göre iptal davası açılabilmesi için gerçek ya da tüzel kişiler ile dava konusu edilen işlem arasında makul ve ciddi bir ilişkinin diğer bir deyişle menfaat bağının varlığının yeterli bulunduğu açıktır. Dava konusu edilen. Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Eğitim-Öğretimi ve Yabancı Dille Eğitim Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 9. maddesi 2. fıkrasında, yabancı dil hazırlık sınıflarından başarısızlık nedeniyle ilişiği kesilen öğrencilerin, istedikleri takdirde Türkçe eğitim yapan yüksek öğretim kurumlarına yerleştirilebileceklerinin hüküm altına alındığı, bakılan davada ise davacının üniversiteden başarısızlık nedeniyle kaydı silinmediği, bu nedenle yönetmelik maddesi ile herhangi bir menfaat ilişkisinin bulunmadığı gerekçesiyle ret kararı verilmiş ise de; davacı tarafından başarısızlık nedeniyle kaydı silinen öğrencilere bir hak tanınmış olmasına rağmen kendi isteği ve bazı zorunluluklar nedeniyle kaydı silinmiş olan öğrencilere kayıt hakkı verilmemesine ilişkin düzenlemenin bu haliyle eksik bir düzenleme olduğundan bahisle, öğretim hakkının kullandırılmaması yönünden dava konusu edilen yönetmelik maddesinin iptali istenmekte olup, dava konusu yönetmelik ile davacı arasında bu bakımdan dava açmaya yeterli ciddi ve makul menfaat alakasının bulunduğunun kabulü gerektiğinden, davanın ehliyet yönünden reddi yolundaki kararda hukuki isabet görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davacının ve davalı ... Üniversitesi Rektörlüğünün temyiz istemlerinin kabulüne, dosyanın yeniden incelenmek üzere Danıştay Sekizinci Dairesine gönderilmesine, 12.12.1997 günü oybirliği ile karar verildi.