İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 2021/1873 E. 2025/577 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO:2021/1873

KARAR NO:2025/577

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ:16.04.2021

NUMARASI:2019/414 Esas - 2021/391 Karar

DAVA:Tazminat (Yolcu taşıma sözleşmesinden kaynaklı)

Taraflar arasındaki tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; 24/02/2018 tarihinde ... rezervasyon kodu ile bedeli müvekkili şirket tarafından ödenerek misafiri için satın aldığı biletin uçuş günü iptal edilmesi nedeni ile müvekkil şirket tarafından yeniden alınan bilet bedeli olan 105.636,46-TL'nin 17/08/2018 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar tarafından müşterek ve müteselsil olarak müvekkil şirkete ödenmesini, uçuştaki aksaklık nedeni ile davalı ...'nın her bir bilet için 600 EURO olmak üzere toplam 2400 EURO tazminatın dava tarihi itibari ile karşılığı olan 17.280,00-TL'nin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte ... tarafından müvekkil şirkete ödenmesini, ihtiyati haciz talebinin kabulü ile davalılardan ... dış ticaret ltd. Şti'nin menkul ve gayrimenkul malvarlığı ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasını, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ...Turizm vekili, savunmasında özetle; öncelikle görevsizlik ve yetkisizlik kararı verilerek dosyanın görevli İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini, davanın açıklanan nedenlerle usulden esastan reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Davacı şirket tarafından söz konusu bilet bedellerinin ödendiği iddia edilerek dava açılmış ise de; biletlerin davacı adına değil, dava dışı gerçek kişiler adına düzenlenmesi nedeniyle bileti kabul etmeyen davalı havayolu şirketine karşı ancak adına bilet düzenlenen dava dışı gerçek kişilerin dava açabilecek olması, bu nedenle davalı havayolu şirketine karşı davacının dava açma hakkının bulunmaması, davalı havayolu şirketinin üyesi bulunduğu ... üyesi acentelerin sattığı yolcu biletleri bakımından taşıyıcı konumuna geldiği, davalı ... Şti. aracılığıyla acenteden bilet alındığı, ancak biletin davalı havayolu şirketi adına düzenlenmesi ve e-bilet numarası ve rezervasyon kodu verilmesi karşısında davalı havayolu şirketinin bu biletler dolayısıyla sorumlu olduğu, davalı ... Şti. Firmasının yetkili acente ve bilet satış yetkisi olmadığı, ancak bilet tedarikine aracılık ettiği ve biletleri temin ederek davacıya verdiği, bu kapsamda taşıma sorumluluğunun davalı havayolu şirketine geçtiği ve ... Şti.'nin sorumluluğunun davalı havayolu şirketine karşı ve biletlerin onaylanmamasından havayolu şirketi sorumlu olduğu kabul edildiğinden tekniğine uygun ve denetime elverişli bilirkişi raporuna itibarla davacının davalı havayolu şirketine karşı dava açma yetkisinin olmaması ve davalı ... Şti.'nin biletleri temin etmesi karşısında davacı ile aralarındaki sözleşme kapsamında sorumluluğunu yerine getirmiş olması, taşımamanın davalı havayolu şirketi sorumluluğunda olması ve davalı ... Şti.'nin yetkisi olmadığı halde bilet tedariki nedeniyle davalı havayolu şirketine karşı sorumlu olması gerektiği..." gerekçesiyle davanın reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle;Mahkemenin davanın reddine yönelik gerekçesinin yerinde olmadığını, mahkemenin ret kararının gerekçesinde, davacı şirketin, özel misafirleri için almış olduğu biletlerin ücretini ödediğinin kabul edildiğini, uçuş günü yeniden bilet alınması gerektiğinin kabul edildiğini, davalı ...'nin, ilk alınan biletlerin ... acentesinden alınmış olması nedeni ile sorumlu olduğu belirtilmesine rağmen, biletlerin şahıslar adına kesilmiş olması nedeni ile davacının talepte bulunamayacağı, hak sahibi olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verildiğinin belirtildiğini, mahkemenin gerekçesinin kendi içerisinde çelişkili olduğunu, davacının, misafirleri için almış olduğu biletler yönünden ödemeyi yapan şirket olması, yine uçuş sırasında da davalı ...'nın halen rezervasyonu devam eden, aynı koltuklar için yeniden ödeme almış olması nedeni ile mağdur olan tarafın ödemeleri yapmak zorunda olan davacı şirket olduğunun açık olduğunu, bu durumda davanın kabulü gerekirken, ret kararı verilmesinin yerinde olmadığını,Mahkemenin, ret kararında, davacı şirketinin ikinci kez ödenen bilet paralarını ve tazminatı talep etme yönünde hakkının olmadığı, yani aktif husumet ehliyeti bulunmadığı belirtilmesine rağmen davalılar lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının açıkça kanuna aykırı bir durum olduğunu,Davalılardan ... yönünden aracılık etmiş olması nedeni ile sorumlu olmadığı gerekçesi ile bu davalı yönünden de davanın reddine karar verilmiş olması kanuna uygun olmadığını, davacı şirketin, özel misafirleri için uçak bileti almak istediğini ve davalı ... Şti. ile yaptığı görüşme ile ödemesini bu şirkete yapmak suretiyle ... ve ... için ... 17.08.2018 (13.05)- SFO-İST 23.08.2018 (18.15) tarihleri için ... bilet aldığını, davacı şirket ile davalı şirket arasında yapılan bu işlem sonrasında, davacı şirketin aldığı biletlerin uçuş gününe kadar rezervasyonda kalması ve uçuş sırasında aynı koltukların yeniden satın alınmak zorunda bırakılması durumunda, biletlerin alınması konusunda anlaşma yapılan ve ödemesi yapılan davalı... Şti.'nin davacı şirkete karşı diğer davalı ile birlikte müşterek ve müteselsil olarak sorumlu olduğu kanun gereği olduğunu, biletleri ödemesini alan davalı ...Şti.'nin sorumlu olmadığı yönünde belirtilen gerekçe ve verilen ret kararının bu yönüyle yerinde olmadığını, Uluslar arası sözleşmelerden kaynaklanan tazminat hakkı taleplerinin reddedilmiş olmasının da diğer bir istinaf sebebini oluşturduğunu, mahkemenin gerekçesine dayanak aldığı bilirkişi raporunda aynı anda uçuşa devam edilmiş olduğu gerekçesi ile tazminat talebi olmayacağı yönündeki değerlendirmenin 17.02.2005 tarihinde yürürlüğe giren AB 261/2004 Tüzüğü'ne aykırı olduğunu, tüzüğe göre her türlü uçuş aksaklıkları yönünden düzenlemede yer verilmiş olup, tüzük açık olduğunu, yaşanan olayın bir aksaklık olmadığı yorumu mevcut duruma uygun olmadığını, bu nedenle önceki uçuşların iptal edilmesi ve uçunun 3500 km üzerinde olması nedeni ile her bir bilet ve yolcu sayısına göre toplam 2.400 Euro tazminatın da davacıya ödenmesi gerektiğini, Türkiye'de 01.01.2012 tarihinde yürürlüğe giren havayolu ile seyahat eden yolcuların haklarına dair Yönetmelik gereğince AB dışındaki söz konusu uçuşlar içinde ...'nın tazminat ödeme yükümlülüğü devam ettiğini,Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE:Dava, hava yolu ile yurt dışı yolcu taşıma ilişkisi kapsamında davacının yeni bilet nedeniyle üçüncü kişilere ödediğini iddia ettiği 105.636,46 TL tutar ile AB261/2004 tüzüğüne göre uçuştaki aksaklık nedeniyle her bir uçuş için 600 Euro olmak üzere ( 4x600 = 2400 Euro ) karşılığı 17.280 TL'nin davalılardan müteselsilen tahsili tahsili istemiyle açılmış bir tazminat davasıdır.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacı şirket vekilince, müvekkili şirketin özel misafirleri olan ... için davalı ... Şti den ... 17.08.2018 saat 13.05 gidiş - .. 23.08.2018 saat 18.15 dönüş tarihleri için ... bilet alındığını, uçuş günü biletlerin iptal edildiğinin öğrenildiğini, bunun üzerine yeniden bilet alınmak zorunda kalındığını, yeniden alınan biletler için ödenen 105.636,46 TL nin davacı şirket tarafından ... nun kredi kartı hesabına gönderildiğini, yeniden alınan bilet bedelinin bu kapsamda müvekkilince ödenmesi nedeniyle, ödenen miktardan her iki davalının sorumlu olduğunu ileri sürerek ve ayrıca uluslararası sözleşmelerden kaynaklı tazminat tutarından da davalıların sorumlu olduğu ileri sürülerek eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.Taşıma sözleşmesi dava dışı ... ve ... ile davalılar arasında düzenlenmiştir. Bilet bedelinin başka bir kişi tarafından ödenmiş olması, dava dışı kişi ile ödeyen arasındaki iç ilişkide değerlendirilebilir. Bedelin ödenmiş olması davalıları taşıma sözleşmesinin tarafı haline getirmez. Taşıma sözleşmesinin, davacı şirketçe özel misafirleri olan ... ve ...'u temsilen yapıldığının kabul edilmesi halinde dahi sözleşmenin hüküm ve sonuçları temsil olunan üzerinde gerçekleşir. Eldeki davada, davacı yararına bir taşıma sözleşmesi yapıldığı da kanıtlanmamıştır. Bu nedenle taşıma sözleşmesinden kaynaklanan haklar ancak sözleşmenin tarafı olan üçüncü kişi durumundaki ... tarafından ileri sürülebilir. Kaldı ki taşıma sözleşmesinin tarafı olduğu anlaşılan ...tarafından açılan dava işbu dava ile birleştirilmiş, yargılama aşamasında mahkemece tefrik edilmiştir. Buna göre davacı şirketin, tarafı olmadığı bir taşıma sözleşmenin ifa edilmemesi nedeniyle sözleşmenin taraflarının uğradığını iddia ettiği ikinci kez ödenen bilet paraları ile tazminatı talep etme yönünden aktif husumet ehliyeti bulunmadığına ilişkin ilk derece mahkemesi karar ve gerekçesi yerinde olup, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf başvuru nedenleri yerinde görülmemiştir. Bu gerekçe, her iki davalı bakımından geçerlidir. Zira davalı ..., acente sıfatıyla bilet temin işini dava dışı yolcular adına yapmıştır. İlk derece mahkemesi karar gerekçesi bu şekilde düzeltilmiştir. Ancak ilk derece mahkemesince kurulan hükümde davalılar lehine dava değerine göre nispi vekalet ücretine hükmedildiği anlaşılmaktadır. Karar tarihinde geçerli AAÜT 7/2 maddesi uyarınca eldeki davada davacının aktif husumeti bulunmadığından reddine karar verildiği, her iki davalı yönünden aynı nedenle ret gerekçesinin bulunduğu gözetildiğinde, davalılar lehine maktu vekalet ücreti hükmedilmesi gerekirken nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamış, davacı vekilinin bu yöndeki istinafı yerinde görülmüştür.Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının düzeltilmek üzere kaldırılmasına, davanın esası hakkında yeniden karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle;Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353.1.b.2 maddesi uyarınca kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının düzeltilmek üzere kaldırılmasına, davanın esası hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine, bu doğrultuda;1-Davanın reddine, 2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL karar ve ilam harcının, peşin alınmış olan 2.099,11 TL harçtan mahsubu ile artan 1.483,71 TL harcın, talep hâlinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından sarf olunan yargılama giderlerinin kendi üzeride bırakılmasına,4-Davalı...tarafından sarf olunan 49,50 TL yargılama giderinin davacı taraftan tahsil edilerek adı geçen davalı tarafa ödenmesine,5-Sarf olunmayan delil/gider avanslarının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,6-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden, karar tarihinde geçerli AAÜT 7/2 maddesi uyarınca belirlenen 3.400,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılara verilmesine,7-İstinaf aşamasındaki harç ve yargılama giderleri yönünden:a-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan istinaf peşin karar harcının, talebi hâlinde, ilk derece mahkemesince davacıya iadesine,b-Davacı tarafından harcanan kanun yolu giderinin, kararımızın mahiyetine ve esas bakımından istinaf nedenlerinin reddedilmiş olmasına göre, takdiren davacı üzerinde bırakılmasına,8-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,9-Dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, 27.03.2025 tarihinde, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi.