Madde 92 — Kararlaştırılan etanın ormandan çıkarılması esasları

MADDE 92 – (1) Kararlaştırılan etaların ormandan çıkarılması sırasında, uygulayıcının hangi koşullarda ve ne ölçüde serbest olacağı, planda açıkça belirtilir.

(2) Uygulama sırasında dikkate alınması gereken hususlar şunlardır:

a) Planda verilen etaları ormandan çıkaran uygulayıcı, yaş sınıfları etasının bakım için öngörülen miktarını, seçme etasının ise tamamını ilgili meşcerelerden çıkarırken, planda kararlaştırılan oranlara göre değiştirmeye yetkilidir.

b) Gençleştirme alanları, baltalıklar ve endüstriyel plantasyonlarda planda hesaplanan eta miktarları üzerinde herhangi bir değişiklik yapılmaz, kesim alanından çıkarılan miktar esastır.

c) Muhafaza ormanlarının planlanmasında, 13/8/1984 tarihli ve 18492 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan "Muhafaza Ormanlarının Ayrılması ve İdaresi Hakkında Yönetmelik" esaslarına göre işlem yapılır.

ç) İşletme amacı ne olursa olsun, yaş sınıfları metodu ile planlanan koru işletme sınıflarında, gençleştirme alanlarının üst orman sınırındaki kısımlarında, sivri tepeler ve boyun noktaları civarında, iskan alanları ile yaylak, kışlak ve rekreasyon alanları etrafında, ana karayollarının her iki yanında 25 metre genişliğinde şeritler bırakılır. Buralarda tıraşlama kesim yapılmaz.

d) Son hasılat etası, hazırlanan silvikültür planına göre, ağaç türü, mevcut gençliğin durumu, ışık, kuraklık, don gibi etkenler dikkate alınarak, çok dikkatli biçimde çıkarılır. Ormanın yapısının bozulmaması, yaşamının tehlikeye atılmaması için, zamansız, gereksiz, ani ve şiddetli müdahalelerde bulunulmaz. Meşcerenin kenar perdeleri ve iç dayanışması, düzensiz kesimlerle bozulmaz. Gençleştirme çalışmasının sürdürülmesi için gerekli işlemler, son derece dikkatli ve tedbirli biçimde uygulanır.

e) Maktalı koru ormanlarının ve endüstriyel plantasyonların bakım alanlarından sağlanacak ara hasılat etaları ve seçme veya devamlı orman işletme sınıflarından sağlanacak seçme etaları, bölme ya da bölmeciğin bütünü için belirlendiğinden, bu etaları ormandan çıkarmadan önce, bölme veya bölmecik alanı tümü ile gezilerek dikkatle incelenir. Yürürlükteki plan dönemi öncesinden kalan dikili kuru, devrik ve yatıklar için planlarda eta verilmemiş ise enkaz tespit raporu düzenlenir. Plan döneminde meydana gelen kuruma, devrilme ve kırılmalar için olağanüstü hasılat raporu düzenlenerek etaya mahsup edilir. Eski generasyondan kalan üst tabakadaki müdahale edilmesi gereken ve planda eta verilmemiş fertler için gerekçe raporu düzenlenerek adet ve hacim olarak alınmak istenilen miktar gösterilir. Bundan sonra, ilgili meşcerenin gerektirdiği silvikültürel işlemlere geçilir ve kararlaştırılan bakım etası, bu işlemler uygulanarak, ormandan çıkarılır. Bakım işlemleri, bölmeciğin her tarafında homojen biçimde uygulanır.

f) Tıraşlama kesim ve dikim yolu ile meşcere kurmaya dayalı endüstriyel plantasyonlarda teknik uygulama, yıllık kesim parsellerinin ormanda belirlenmesinden ibarettir. Ancak, maktalı koru ormanlarında olduğu gibi, bu işletme sınıflarında da, ana karayollarının her iki tarafında 25 metre genişliğinde bir şerit, estetik amaçla, kesilmeden bırakılır.

g) Baltalıklardaki işlemler de, endüstriyel plantasyonlardakine benzer biçimde yürütülür.

ğ) Yaşlılık nedeniyle seyrekleşerek verimden düşen tıraşlama baltalıklarında, kapalılığı yeniden tesis etmek veya kalın çaplı ürün elde etmek amacıyla, açıklık ve boşlukların kenarında ve bölmelerin sınırlarında, asli ağaç türünün sağlam ve düzgün gövdeli bireylerinden yeter sayıda ağaç, bir idare süresi daha kalmak üzere alanda kesilmeden bırakılır. Bu amaçla, tek ağaç yerine ocaktaki sürgünlerden uygun olanların tümü de bırakılabilir. Açıklık ve boşlukların bu şekilde doldurulmasının mümkün olmadığı hallerde dikim yolu ile tamamlama yapılır.

h) Tıraşlama baltalıklarının tarım alanlarına bitişik kesimlerinde, açma ve işgalleri kontrol etmek ve orman sınırını korumak, ana yol kenarlarında ise doğal peyzajın estetik etkisini yükseltmek amacıyla, 25 metre genişliğinde bir şerit kesilmeden bırakılır.

ı) Ormanlarda yapılacak müdahaleler sırasında ekolojik dengenin korunması ve biyolojik çeşitliliğin sürdürülebilmesi için hektarda 1-2 adet ölü, yaşlı, kuru, kovuk ve benzeri ağaçlar kesilmeden bırakılır.

Olağanüstü etalar