Yönetmelik

Dağ Mihmandarlığı Yönetmeliği

Mevzuat no
4252
Resmî Gazete
20.10.2004
RG sayısı
25619
Tertip
5
Bu mevzuata değinen kararlar

DAĞ MİHMANDARLIĞI YÖNETMELİĞİ

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

Madde 1 — Bu Yönetmeliğin amacı; Ülkemiz sınırları içerisindeki dağlara çıkacak dağcı ve doğa yürüyüşçülerine mihmandarlık yapacak kişilerin belirlenmesi ve eğitimlerine yönelik usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

Madde 2 — Bu Yönetmelik, Genel Müdürlüğe bağlı dağ mihmandarlarının belirlenmesi, sınavı, eğitimi, görev, yetki ve sorumluklarını kapsar.

Dayanak

Madde 3 — Bu Yönetmelik, 3289 sayılı Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 10 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4 — Bu Yönetmelikte geçen;

 

Genel Müdürlük

: Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünü,

 

Genel Müdür

: Gençlik ve Spor Genel Müdürünü,

 

Federasyon

: Dağcılık Federasyonunu,

 

Federasyon Başkanı

: Dağcılık Federasyonu Başkanını,

 

Daire Başkanlığı

: Spor Eğitimi Dairesi Başkanlığını,

 

Daire Başkanı

: Spor Eğitimi Dairesi Başkanını,

 

UIAA

: Uluslararası Dağcılık Birliğini,

 

Dağ Mihmandarı

: Dağlarda yol gösteren, çıkılan dağı bilen, olağanüstü durumlarda arama, kurtarma organizasyonu ve operasyonu yapabilen dağcıyı

ifade eder. 

 

İKİNCİ BÖLÜM

Esas Hükümler

Dağ Mihmandarı Olma Şartları

Madde 5 — Dağ mihmandarı eğitim kursuna katılacaklarda aşağıdaki şartlar aranır;

a) T.C. vatandaşı olmak,

b) En az 25 yaşını bitirmiş olmak,

c) En az lise veya dengi okul mezunu olmak,

d) Dağcılık sporcu lisansına sahip olmak,

e) 31/7/1999 tarihli ve 23772 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Dağcılık Eğitimi Yönetmeliğine göre dağcılık eğitimlerini tamamlamış olmak,

f) Yaz ve kış arama kurtarma eğitimlerini tamamlamış olmak,

g) Son 3 yıl içinde ilk yardım eğitimi verme yeterliliği bulunan kamu kurum ve kuruluşlarından ilk yardım eğitimi aldığını belgelemek,

h) Taksirli suçlar hariç olmak üzere ağır hapis veya 6 aydan fazla hapis veyahut affa uğramış olsalar bile devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla; zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, hileli iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçtan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırmak, devlet sırlarını açığa vurmak suçlarından dolayı tecil edilmiş olsa dahi ceza almamış olmak,

i) 7/1/1993 tarihli ve 21458 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Amatör Spor Dalları Ceza Yönetmeliği hükümlerine göre haklarında altı ay veya son üç yıl içerisinde toplam bir yıl, yarışmalardan men veya hak mahrumiyeti cezası almamış olmak,

j) İngilizce, Fransızca veya Almanca yabancı dillerinin birinden KPDS veya ÜDS sınavlarından en az 50 puan veya Federasyon tarafından dağ mihmandarı eğitimi öncesinde düzenlenen yabancı dil yeterlilik sınavından en az 70 puan almış olmak,

k) Görevini devamlı yapmasına engel olabilecek vücut veya akıl hastalığı ile mâlül, engelli olmadığını belgelemek.

Dağ Mihmandarı Eğitimi

Madde 6 — Dağ mihmandarlığı eğitim kursu, Federasyon Başkanlığı ve Daire Başkanlığınca koordineli olarak düzenlenir.

Ders Konuları ve Saatleri

Madde 7 — Dağ mihmandarı eğitimi programında uygulanacak ders konuları ve saatleri (EK-1)’de gösterilmiştir.

Dağ mihmandarı eğitim programı sonunda yapılacak sınavda 100 puan üzerinden en az 60 puan alan başarılı sayılır.

Eğitimin Sürdürülmesi

Madde 8 — Dağ mihmandarı eğitiminde; yayınların temini, eğitmenlerin temini, seçimi ve görevlendirilmesi, sınavların yapılması, değerlendirilmesi ve sınav sonuçlarına itiraz hakkında 31/7/1999 tarihli ve 23772 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Dağcılık Eğitmenliği Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

Belge Verilmesi

Madde 9 — Dağ mihmandarı eğitimi programını başarı ile bitirenlere Federasyon Başkanı, Daire Başkanı ve Genel Müdürün imzasını taşıyan Dağ Mihmandar Belgesi, ayrıca Federasyon tarafından dağ mihmandarı kimlik kartı düzenlenerek verilir.

Kütükleme İşlemleri

Madde 10 — Dağ mihmandarı belgesi almaya hak kazananların bilgi, belge ve ilgili evrakları Federasyon tarafından dağ mihmandarı kütük defterine kaydedilerek kişi özlük dosyasında saklanır. Dağ mihmandarına verilen lisans numarası bir defaya mahsus olarak verilir ve bu numara; dağ mihmandarı belgesi, kimlik kartı ve kütük bilgilerine kayıt edilir.

Belgenin Geçerliliği

Madde 11 — Dağ mihmandarı belgesi, eğitimi başarı ile tamamlayıp kurs sonunda yapılan sınavı kazananlara bir defaya mahsus olarak verilir. Dağ mihmandarı kimlik kartı üzerinde bulunan ve her yıl yapılması gereken vizeler, Federasyona yaptırılmadığı taktirde geçerliliğini kaybeder. Vize işlemi her yıl ocak ayı içerisinde yapılır ve yapılan her vize işlemi dağ mihmandarı kütük defterine işlenir. Mihmandarlık yapıp yapamayacağı buradan takip edilir. Federasyon her yıl vize yaptıran dağ mihmandarları listesini yayınlar ve ilgili yerlere gönderir. Her yıl Federasyon Yönetim Kurulunun belirleyeceği vize ücretinin, Genel Müdürlük hesabına yatırılması halinde vize yapılır. Vizesini yaptırmayan mihmandarlara, o yıl için görev verilmez.

Belgenin İptali

Madde 12 — (Değişik:RG-25/05/2006-26178)

Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde belirtilen şartlardan birinin kaybedilmesi durumunda veya mihmandarlık hizmeti alan kişilerin Federasyona yazılı olarak dağ mihmandarını şikayetleri sonrasında, Federasyon tarafından kurulan soruşturma komisyonunun yapacağı soruşturma neticesinde dağ mihmandarının kusurlu bulunması halinde dağ mihmandarlık belgesi ve kimlik kartı Federasyon Yönetim Kurulu kararı ve Genel Müdürün onayı ile iptal edilir.

Federasyonca verilen mihmandarlık veya diğer görevleri bir yıl içinde mazeretsiz olarak üç defa yerine getirmeyen mihmandarların çalışma izinleri bir sezon iptal edilir ve lisansları vize edilmez.

İki yıl üst üste çalışma izni iptal edilen ve lisansı vize edilmeyen  mihmandarların mihmandarlık belgeleri sürekli olarak iptal edilir.

Yetki

Madde 13 — Dağ mihmandarı, dağda ekibi içerisinde, oluşabilecek acil durumlarda ve kriz yönetiminde tek yetkili kişidir. Yetki alanı, etkinliğin başladığı yerleşim alanında başlar ve yerleşim alanında biter. Dağda değişen hava şartları veya olumsuz nedenlerden dolayı ekibin güvenliği ve emniyeti için gerekli tüm önlemleri almak ve değişiklikleri yapabilme yetkisine sahiptir.

Sorumluluk

Madde 14 — Dağ mihmandarının sorumlulukları şunlardır;

a) Dağlarda, dağcı ve doğa yürüyüşçülerine mihmandarlık yaparak bu kişileri güvenli ve emniyetli olarak zirvelere ve doğaya çıkarmak,

b) Mihmandarlık yaptığı kişileri istedikleri yerlere güvenli olduğu taktirde ve gerekli izinlerin alınması kaydıyla götürmek,

c) Hizmet verdiği kişilerin; kültürel, güvenlik, turistik ve ekolojik açıdan ülke menfaatlerine uygun olmayan hareketlerini engellemek için gerekli uyarıları yapmak ve en yakın güvenlik birimlerine bildirmek,

d) 3500 metre üstündeki dağlarda yapmış olduğu hizmetleri en fazla 12 kişiye, 4000 metre üstündeki dağlarda yapmış olduğu hizmetlerde ise en fazla 8 kişiye hizmet vermek,

e) Etkinlik öncesinde hizmet verdiği grubuna; planlanan programı, zaman cetvelini, rotadaki zorlukları ve gerekli olan malzemeleri bildirmek ve planlanan program dahilinde hareket etmek,

f) Milli park sınırları içerisinde kalan ve bunun gibi ücret ödenerek girilen yerlerde mihmandarlık yaptığı grubun, ödenmesi gerekli ücretlerinin ödenmesi veya ödetilmesini sağlamak,

g) Etkinliğe katılacak kişilerin malzeme ve teknik donanımını kontrol ederek eksiklerin tamamlanmasını sağlamak,

h) Ana ve ara kamp yer seçimlerini belirlemek,

ı) Dağ mihmandarı kimlik kartını, vizesi yapılmış olarak yanında bulundurmak,

i) Yaptırmış olduğu 3500 metre üzerindeki tüm tırmanışları, 12 kişinin üzerinde katılımcısı olan tırmanışları ve UIAA kriterlerine göre 5 inci derece zorluklarda yapmış olduğu mihmandarlıkları faaliyet sonrası 7 gün içerisinde Federasyona rapor etmek.

Dağ mihmandarının sorumluluk alanı, etkinliğin başladığı yerleşim yerinde başlar ve yerleşim yerinde biter. Dağ mihmandarı, oluşabilecek her türlü kaza ve olayda ekibinden sorumludur.

Tırmanış sırasında hizmet verdiği kişilerin onayı olmadan kendi isteğiyle mihmandarlık görevini bırakamaz. Ancak, faaliyetin başladığı yerde veya en az bir ilçe merkezinde bırakabilir.

Denklik İşlemi

Madde 15 — Bu Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten önce yurt dışından alınmış "Mihmandar" ve "Dağ Rehberi" gibi belgelere sahip olanlar bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (a), (b), (c), (d), (g), (h), (i) ve (j) bentlerinde belirtilen şartları taşımaları halinde, Federasyon ve Daire Başkanlığı tarafından oluşturulan komisyonca incelenir ve uygunluğu onaylanırsa denklik belgesi verilir. Yurt dışından alınmış belgenin denkliğinin verilebilmesi için UIAA üyesi olan ülkenin veya kulübün onaylı belgesi olmak zorunludur.

Denklik belgesi alan kişi, lisans numarası verilerek dağ mihmandarı kütük defterine kayıt edilir.

İstisnai Durum

Madde 16 — Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (e) bendinde belirtilen şartı taşımayıp;

a) Tescilli bir dağcılık spor kulübünde veya üniversitelerin dağcılık topluluklarında son 5 yıl (eğitim süreleri hariç) eğitmenlik, rehberlik, dağ liderliği veya dağcılık sporunu yaptıklarını kulüplerinden ve üniversitelerinden alacakları resmi bir yazı ile belgelemeleri ya da,

b) Son 5 yıl içinde yapmış olduğu yüksek irtifa tırmanışları, zorluk derecesi UIAA standartlarında 3 üncü derecenin üzerindeki tırmanışlar olmak üzere, trans geçişleri ve katıldığı veya düzenlediği ekspedisyonlar tarihleri ile birlikte ve liste olarak belgelemeleri hallerinde,

5 inci maddede belirtilen diğer belgelerle birlikte Federasyona ibraz edenler, Federasyon tarafından oluşturulan komisyonca dağ mihmandarı eğitim kursundan bir ay önce belgeleri incelenerek, muaf tutulup tutulmayacağı ilgiliye bildirilir.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Hüküm Bulunmayan Haller

Madde 17 — Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, Federasyonun bağlı bulunduğu UIAA kuralları uygulanır.

Geçici Madde 1 — Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce Federasyon tarafından verilmiş olan mihmandarlık belgesine sahip olanlar, iki yıl süre ile dağ mihmandarlığı yapabilirler. Bu süre içerisinde bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (d), (g), (h) ve (i) bentlerinde belirtilen şartları taşımaları kaydıyla mihmandarlık belgelerini ibraz edenlere Federasyonca denklik belgesi verilir. Belirtilen süre içerisinde denklik işlemini yaptırmayanların belgeleri iptal edilir.

Yürürlük

Madde 18 — Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 19 — Bu Yönetmelik hükümlerini Gençlik ve Spor Genel Müdürü yürütür.

 


 

 

EK-1

 

DAĞ MİHMANDARLIĞI EĞİTİM PROGRAMI

 

Dersin Adı

Teorik Eğitim/Saat

Uygulama/Saat

Dağ Mihmandarlığı Etik Eğitimi

2

-

Türkiye Dağları Coğrafyası

5

-

Dağ Ekspedisyonu Planlama ve Uygulama

3

-

Doğa Koruma Bilgisi

3

1

İleri İlk Yardım Teknikleri

3

4

Acil Durum Yönetimi

2

2

Kamp Yönetimi

2

-

Dağcılık Liderliği Eğitimi

2

2

Meteorolojik Tahmin

1

-

Harita Kullanımı, Yön Bilgisi ve Elektronik Mevki Koyucuların Kullanılması

2

2

Yüksek İrtifa Hastalıkları ve Müdahale

3

-

Yüksek İrtifada Beslenme

2

-

Kazazede Taşıma ve Nakil

1

3

Buzul Emniyet Sistemlerinin Hazırlanması

1

4

Kaya Emniyet Sistemlerinin Hazırlanması

1

4

Çığ Bilgisi, Testi ve Çığda Arama Kurtarma

2

4

Türkiye Dağları Rota Bilgisi

6

-

Haberleşme

1

1

Dağcılık ve Emniyet Malzemelerinin Kontrol ve Bakımı

2

1

Psikoloji

2

1

Beceri Öğrenimi

2

1

Fizyoloji

2

1

Toplam

50

31

Teorik Ders         : 50 saat

Uygulama Dersi : 31 saat

Toplam                : 81 saat

 

 

 

Kaynak: T.C. Mevzuat Bilgi Sistemi. Son güncelleme 04.01.2026.

Maddeler

20 madde. Her madde kendi sayfasında, o maddeye atıf yapan kararlarla birlikte açılır.

  1. 1Amaç
  2. 2Kapsam
  3. 3Dayanak
  4. 4Tanımlar
  5. 5Dağ Mihmandarı Olma Şartları
  6. 6Dağ Mihmandarı Eğitimi
  7. 7Ders Konuları ve Saatleri
  8. 8Eğitimin Sürdürülmesi
  9. 9Belge Verilmesi
  10. 10Kütükleme İşlemleri
  11. 11Belgenin Geçerliliği
  12. 12Belgenin İptali
  13. 13Yetki
  14. 14Sorumluluk
  15. 15Denklik İşlemi
  16. 16İstisnai Durum
  17. 17Hüküm Bulunmayan Haller
  18. Geçici 1
  19. 18Yürürlük
  20. 19Yürütme

Yönetmelik listesinden diğerleri