12955 sayılı Bruselloz ile Mücadele Yönetmeliği
Madde 16 — Koyun ve keçi cinsi hayvanlarda bruselloz hastalığından eradikasyon
MADDE 16 – (1) Koyun ve keçilerde brusellozun eradikasyonu için program hazırlanır. Bu eradikasyon programının başarısı için aşağıdaki önlemler alınır;
a) Programı uygulayacak ve koordine edecek yetkili birimler belirlenmelidir.
b) Koyun ve keçi yetiştiriciliği yapılan çiftliklerin kayıt altına alınması sağlanmalıdır.
c) Koyun ve keçi hareketlerinin izlenmesini mümkün kılan bir kimliklendirme ve kayıt sistemi oluşturulmalıdır.
ç) Koyun ve keçi işletmeleri M1 Tipi, M2 Tipi, M3 Tipi ve M4 Tipi koyun ve keçi sürüleri şeklinde sınıflandırılmalıdır.
d) M1 Tipi ve M2 Tipi sürülerde, bu sürüler M3 ve M4 Tipi sürü statüsünü kazanana kadar resmi serolojik testlerin yapılması sağlanmalıdır.
e) Bruselloz aşılamasının yapılacağı ve yasaklanacağı bölgeler belirlenmelidir.
f) Koyun ve keçi brusellozunun eradikasyonu için ayrılan ulusal bütçeyi ve kalemler bazında dağılımı göstermelidir.
g) Bir işletmede bruselloz taşıdığından şüphe edilen bir hayvan bulunması durumunda, yetkili birim en kısa zamanda hastalığın varlığını ya da olmadığını tespit için gerekli incelemelerin yapılmasını sağlamalıdır. Bu incelemeler sonuçlanana kadar yetkili birim tarafından;
1) İşletme resmi gözetim altında tutulur.
2) Yetkili birimin kesime sevkine izin verdiği hayvanlar dışında işletmeye ve işletmeden dışarıya bütün hayvan hareketleri yasaklanır.
3) İşletme içindeki şüpheli hayvanlar izole edilir.
ğ) (g) bendinde belirtilen hususlar söz konusu işletmede brusellozun varlığının ya da varlığından şüphe edilmesi durumunun ortadan kalktığının resmi olarak tespit edilmesine kadar devam eder.
h) Bir sürüde brusellozun varlığı resmi olarak tespit edildiğinde, yetkili birim hastalığın yayılmasını önlemek için aşağıdaki tedbirleri alır;
1) Koyun ve keçilerde laboratuvar raporuna istinaden bruselloz hastalığı tespit edildiğinde resmi veteriner hekim hastalık çıkış raporu düzenler. Hayvan sağlık zabıtası komisyonu hastalık çıkış kararı alır ve ilan eder.
2) Söz konusu sürüye ve sürüden dışarıya yetkili birimin kesime sevkine izin verdiği hayvanlar dışında bütün hareketler yasaklanır.
3) Brusellozun varlığı resmi olarak tespit edilmiş olan hayvanlar kesim zamanına kadar izole edilirler ve işaretlenirler.
4) Sürüde bulunan diğer hayvanlar resmi bruselloz testine tabi tutulurlar. Koyun ve keçilerde çıkan bruselloz hastalığı sebebiyle alınan karantina tedbirleri son yavru atmadan otuz gün sonra dezenfeksiyon yapılarak kaldırılır.
5) Bir sürüde enfekte hayvanlardan elde edilen sütler uygun bir şekilde izole edilerek, uygun ısıl işlemine tabi tutularak yalnızca bu işletmede yem maddesi veya peynir yapımında kullanım amacıyla değerlendirilebilir.
6) Enfekte bir sürüdeki enfekte olmayan hayvanlardan elde edilen sütler yalnızca uygun ısıl işlemine tabi tutulduktan sonra işletme dışına çıkarılabilir.
7) Muayene amacıyla alıkonulma dışında brusellozdan dolayı ölü doğmuş olan yavrular, fötuslar ya da plasentalar imha edilir.
8) Enfekte hayvan veya hayvanlarla ya da plasentalarla temas etmiş olan saman, çöp ya da diğer maddeler yakılır ya da yetkili birim tarafından onaylanan bir dezenfektan madde ile dezenfekte edildikten sonra gömülerek derhal imha edilir. Ancak kullanılacak malzemeler söz konusu ise bunlar tekrar kullanılmadan önce belirtilen dezenfektan madde ile dezenfekte edilir.
9) Ahırlardan ya da hayvanlar tarafından kullanılan diğer bölmelerden çıkan gübre çiftlik hayvanlarının kesinlikle ulaşamayacağı bir yerde tutulur. Yetkili birim tarafından onaylanan uygun bir dezenfektanla dezenfekte edilir ve en az üç hafta süre ile bekletilir. Bu gübre hiçbir şekilde ticari bahçe bitkileri üzerine yaymak için kullanılmaz. Bu gübrenin bir tabaka toprak ile örtülmesi durumunda dezenfektan kullanılmayabilir. Eğer gübre ile aynı anda toplanmıyorsa, enfekte hayvanların kullandığı bölmelerden çıkan sıvı atıklar da dezenfekte edilir.
(2) Yetkili birim, bakteriyolojik veya serolojik muayene sonrası bruselloz taşıdığı resmi olarak tespit edilen hayvanların, sahibine resmi olarak test sonuçları ve bununla ilgili zorunlulukları hakkında resmi bildirimde bulunur. Enfekte hayvanlar mümkün olan en kısa zamanda ve en geç otuz gün içinde resmi denetim altında kesime sevk edilir. Yetkili birim çeşitli zorlukları göz önünde alarak bu süreyi kırkbeş güne çıkarabilir. Kesimi gerçekleştirilen koyun ve keçilerin etleri hakkında, ilgili mevzuata göre işlem yapılır.
(3) Eradikasyon programının başarısı için aşağıda belirtilen hususlar sağlanmalıdır;
a) Enfekte olduğu resmi olarak tespit edilen hayvanların kesimi sonrasında ve sürüye yeni hayvan temini öncesinde ahırlar ve diğer sürü bölmeleri ve hayvanlar için kullanılan bütün konteynırlar, ekipman ve diğer gereçler resmi veteriner hekim ya da resmi veteriner hekim gözetiminde, yetkilendirilmiş veteriner hekimler tarafından verilen talimata uygun olarak resmi gözetim altında temizlenir ve dezenfekte edilir. Üzerinde bu tür hayvan bulunmuş olan meraların hayvanların uzaklaştırılmasından sonra en az altmış gün süre ile yeniden kullanımına izin verilmez.
b) Enfekte bir sürüden hayvanların, bu hayvanlara ait maddelerin veya bu hayvanlarla temas etmiş olan bütün materyalin taşınmasından sonra tüm nakil araçları, konteynırlar ve ekipman temizlenir ve dezenfekte edilir. Bu tür hayvanlar için kullanılan yükleme alanları da kullanım sonrası temizlenir ve dezenfekte edilir.
c) Kullanılacak dezenfektan ve konsantrasyonları yetkili birim tarafından tespit edilir.
ç) Yetkili birim tarafından kesime sevk amacıyla izin verilmesi dışında, enfekte işletmeden içeri ve dışarı hiçbir hayvan hareketine izin verilmez.
d) Söz konusu enfekte sürüde brusellozun elimine edildiği tespit edilene kadar resmi bruselloz testleri yapılır.
e) Enfekte hayvanların kesiminden sonra geride kalan altı ayın üzerindeki damızlık amaçlı hayvanlar bir ya da daha fazla resmi bruselloz testine tabi tutulmadıkça, işletmeye yeni damızlık hayvan girişi yapılamaz. Sürüde bütün koyun ve keçiler yedi aydan küçükken Bakanlık tarafından tespit edilen bir aşı ile aşılanmış ise bu testlerin yalnızca onsekiz aylık yaşı geçmiş olan hayvanlarda uygulanması gereklidir.
f) Yayladan dönmüş olan bir koyun ya da keçide bruselloz teşhis edildiğinde, enfekte hayvan, otlama, sağım ve yaylada diğer işletmelere ait koyun ve keçilerle belli aralıklarla bir arada bulunan koyun ve keçilerden ise hayvanların ait olduğu bütün sürüler özellikle yayla, mera ve sağıma hayvan veren bütün sürüler büyük bir enfekte sürü olarak kabul edilirler ve hastalığın elimine edildiği tespit edilene kadar resmi bruselloz testlerine tabi tutulurlar.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Düzenleme yetkisi