Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/149 E. 2026/403 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO :

HAKİM : KATİP :

DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLLERİ :

DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 31/01/2025 KARAR TARİHİ : 14/04/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili .....’a ait ve müvekkiline kayıtlı .....plakalı araç Diyarbakır İli Mezopotamya ile fırat bulvarı kesişiminde seyir halinde mezopotamya caddesini takip etmek isterken .....nezdinizde sigortalı olan .....isimli şahsa ait, sürücüsü '' .....' T.C. Kimlik numaralı .....sevk ve idaresindeki .....plakalı aracın kaza tespit tutanağında da belirtildiği üzere müvekkilin aracına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin aracının değer kaybına uğradığını, söz konusu tazminat talebine ilişkin daha önce davalı tarafa başvuru dilekçelerini gönderdiklerini, sigorta şirketi tarafından herhangi bir dönüş sağlanmadığını, müvekkiline ait .....Plaka sayılı aracında meydana gelen araç değer kaybına ve hasar onarım bedel ve tazminatına yönelik fazlaya ilişkin hak ve alacaklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL Değer Kaybı ve hasar onarım bedelinin kaza tarihinden itibaren işlenecek mevduata uygulanan en yüksek faiziyle birlikte davalı tarafından ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu kazada sigortalı aracın kusursuz olduğunu, davacı aracının tamirine ilişkin herhangi bir fatura ve dekont ibraz etmediğinden davacının iddiaları ispata muhtaç olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, talep konusu hasar hesabında ve değer kaybı hesabının sigorta genel şartları ekinde yer alan esaslara uygun şekilde yapılması gerektiğini, davacı aracının kazadan önce hasarlı olup olmadığının tespiti gerekmekte olduğunu, dava dilekçesi ile talep edilmeyen zarar kalemleri beyan dilekçesi ve hatta ıslahla dahi davaya eklenemeyeceğini, her halükarda trafik sigortacısı olarak müvekkil şirket'in dolaylı zararlardan sorumluluğu bulunmamakta olduğunu, talep edilen faiz hukuka aykırı nitelik taşımadığını, davanın reddini ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER; 1-Mahkememizce Trafik bilirkişisinden aldırılan .....tarihli kusur raporu; .....plakalı araç sürücüsü .....2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 46/2-b (Aksine bir işaret bulunmadıkça sürücülerin, şerit değiştirmeden önce gireceği şeritte sürülen araçların emniyetle geçişini beklememesi,) ve 46/2-c (Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde şerit değiştirmemek,) Maddelerini ihlal ettiğinden %100 oranında ASLİ kusurlu olduğu; .....plakalı araç sürücüsü .....” in ise kusur ve kural ihlalinin olmadığı, kanaatine varıldığı anlaşıldı. 2-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan .....tarihli rapor;Davaya konu .....tarihli kaza sonucunda hasar gören ve davacıya ait olan .....plakalı araca ilişkin olay tarihi itibariyle; Araçta oluşan hasar ile meydana gelen kazanın uyumlu olduğu, Araçta meydana gelen hasar onarım bedelinin KDV dahil 44.136,00 TL olduğu, Araçta oluşan hasara bağlı olarak araçta değer kaybının meydana geldiği, Araçta meydana gelen değer kaybı miktarının 65.000.00 TL olduğu kanaatine varıldığı anlaşıldı. 3-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan .....tarihli ek rapor;Emsal nitelikte bir aracın kaza tarihi itibari ile günlük kiralama bedelinin 2.380,51-TL olduğu, 8 günlük araç mahrumiyeti süresi boyunca davacının toplam ikame araç bedelinin kaza tarihi itibari ile 19.044,08-TL olduğu kanaatine varıldığı anlaşıldı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davaya konu .....tarihli kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan araç sürücüsü davalının kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise hasar bedeli, ikame araç bedeli ile değer kaybı bedellerinden oluşan tazminat taleplerinin tespiti ve tahsili istemine ilişkin olduğu tespit edilmiştir. Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir. Trafik kazası neticesinde oluşan zarar "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.Yargitay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi;Davacının gerçek zararının belirlenmesi için davacıya ait kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, daha önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğinin yitirilip yitirilmediği, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, öncelikle aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değeri ve onarım bedeli belirlenerek, belirlenen hasar bedeline göre aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının tespiti için aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki değerinin karşılaştırılması, onarımı ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması, aracın pert-total kabul edilmesi halinde değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması, onarımının ekonomik olacağının kabulü halinde değer kaybı zararının aracın kaza tarihindeki ikinci el değeri ile onarımından sonraki ikinci el değeri arasındaki fark kadar olması nedeniyle değer kaybının bu şekilde tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; .....tarihinde davacıya ait .....plaka sayılı araç ile dava dışı ZMSS sigortalısı olan .....plakalı araçların Diyarbakır ili Kayapınar ilçesi Mezopotamya bulvarında çarpışması neticesinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, tarafların olay nedeni ile kendi aralarında kaza tespit tutanağı düzenlediği, davacının dava tarihi öncesinde davalı sigorta şirketine .....tarihinde e mail üzerinden başvuru yaptığı, başvuru sonucunda herhangi bir tazminat ödemesi yapılmadığı, bunun üzerine arabuluculuk görüşmesinin olumsuz sonuçlanması sonrasında Mahkememizde işbu davanın açıldığı, bunun üzerine davacıya ait aracın SBGM kayıtlarının dosya arasına celbinden sonra 1 trafik mühendisi ile 1 makine mühendisi bilirkişilerden oluşan heyet bilirkişilerine dosyanın tevdi edildiği, trafik bilirkişisince hazırlanan .....tarihli raporun kusura yönelik kısmında davacıya ait .....plaka sayılı aracın orta şeritte ve doğru istikamette seyir halinde iken solundan kontrolsüzce sağa yönelerek seyir şeridine yakın mesafeden doğrultu değiştirip orta şeritte önünü kapatması sebebiyle davalı ZMSS sigortalısı olan .....plaka sayılı aracın sürücüsünün KTK m. 46/2-b ve 46/2-c maddelerini ihlal ettiğinin tespit edildiği görülmüştür. Aynı tarihli raporun makine mühendisi bilirkişice hazırlanan hasara yönelik kısmında ise onarım işlemlerinin davaya konu kaza ile uyumlu olduğu, araçta meydene gelen hasar onarım bedelinin KDV dahil 44.136,00 TL olduğu, hasara bağlı olarak değer kaybı oluştuğu, değer kaybının ise 65.000,00 TL olduğu, ( nisbi metod yöntemi kullanılmış ) , araç mahrumiyet bedelinin hesap edilmediği anlaşıldığından bu hususta alınan .....tarihli ek rapor ile ise aracın kaza nedeniyle onarım süresinin 8 gün olduğu, günlük kiralama bedelinin ise yakıt ve diğer giderlerin mahsubu sonrası 2.380,51 TL olup toplam 19.044,08 TL olduğunun hesap edildiği görülmüştür. Buna göre her iki raporun da kusur ve hasara yönelik olarak Yargıtay içtihatları uyarınca nisbi metod yöntemi ile değer kaybının hesaplandığı, hasar bedelinin KDV dahil olacak şekilde aracın önceki tarihli hasar kayıtları gözetilerek hazırlandığı ve yeterli bulunduğu hüküm kurmaya elverişli oldukları anlaşılmıştır. Davacı vekilince bundan sonra bilirkişi raporu doğrultusunda ıslah talebinde bulunulmuş olup araç mahrumiyet bedeli yönünden talebin ıslah edilmediği zaten araç mahrumiyet bedelinin dolaylı zararlardan olup ZMSS sigorta şirketinden talep edilemeyeceği tespiti ile davanın ıslah edilen kısmı yönünden kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir. Davalıya ait aracın hususi araç olması nedeniyle faiz türü " yasal faizi " olarak belirlenmiş, başvuru sonrası 8 iş günü bitimi temerrüt tarihi olarak esas alınmış, araç mahrumiyet bedeli yönünden .....tarihli talep açıklama dilekçesindeki tutar yönünden davanın reddi kalan ve ıslah edilen tutarlar yönünden ise davanın kabulüne dair karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın KISMEN KABUL VE KISMEN REDDİNE, 1-Davanın araç hasar bedeli yönünden 44.136,00 TL ve değer kaybı bedeli yönünden 65.000,00 TL bedel toplamı olan 109.136,00 TL tazminat tutarının davalı sigorta şirketine başvuru sonrası 8 iş günü bitimi temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ( sigorta teminat limiti ile sınırlı olmak kaydı ile) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Davanın araç mahrumiyet bedeli yönünden ise reddine, 3-Kabul edilen 109.136,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 7.455,08 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40 TL harcın düşümü ile eksik kalan 6.839,68 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 615,40 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.230,80 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacının karşıladığı 846,00 TL tebligat gideri, 6.700,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.546,00 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 7.544,27 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 1,73 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/red oranı da dikkate alınarak 4.598,62 TL'sinin davalı sigorta şirketinden, 1,38 TL bakiye kalan kısmın davacı'dan tahsili ile Hazineye irad kaydına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 109.136,00 TL üzerinden takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 25,00 TL üzerinden takdir edilen 25,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 9-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim