İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2024/556 E. 2024/556 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2024/556
Karar No
2024/556
Karar Tarihi

T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/556 Esas - 2026/804 T.C. KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/556 Esas KARAR NO : 2026/804

HAKİM : KATİP :

DAVACI : ... - VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- ... VEKİLLERİ : Av. Av. DAVALI : 2- ... - VEKİLİ : Av. DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/07/2024 KARAR TARİHİ : 17/09/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 28/09/2026 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; müvekkili ...'nın ... plakalı ticari taksisi ile 08.09.2023 tarihinde saat 08.15 sıralarında Erkilet Bulvarı üzerinde seyir halindeyken, davalı ...'nin kontrolündeki ... plakalı aracın aynı cadde üzerinde sağa doğru kontrolsüz bir şekilde dönerek müvekkilin aracına çarptığını, 08.09.2023 tarihli kaza tespit tutanağına göre davalı sürücünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 46/1-c maddesini ihlal ederek asli kusurlu olduğunu, müvekkilinin ise kazada kusursuz bulunduğunu, kaza neticesinde müvekkiline ait ticari takside değer kaybı meydana geldiğini, müvekkilin kaza anının oluşturduğu ruhsal ve yaşamsal olumsuzluklar ile ileri yaşı ve davalının asli kusurlu olması sebebiyle manevi zarara uğradığını, müvekkilin geçim kaynağı olan ticari taksisini kaza sonrası onarım süresince kullanamaması nedeniyle araç mahrumiyet zararı oluştuğunu, söz konusu hak mahrumiyeti zararının sigorta teminatı kapsamında olmadığını, Yargıtay kararları uyarınca araç mahrumiyeti ve kazanç kaybı taleplerinde belge sunma zorunluluğu bulunmadığını ve hakimin gerçek zarar ilkesi gereği hakkaniyete uygun bir bedel belirlemesi gerektiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faiziyle, 100TL araç mahrumiyet tazminatının kaza tarihi olan 08/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle ve 100 TL değer kaybı tazminatının faiziyle birlikte davalılardan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davacının 08.09.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle değer kaybı, araç mahrumiyet bedeli ve manevi tazminat talebiyle dava açtığını, kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde sigortalı olduğunu, değer kaybı talebine ilişkin olarak ekspertiz raporu doğrultusunda belirlenen 80.000,00-TL tutarın 28.05.2024 tarihinde davacı vekiline ödendiğini ve şirketin sorumluluğunun kalmadığını, aracın kaza tarihindeki kilometresi ve kullanılmışlık düzeyi dikkate alındığında değer kaybı hesabının hatalı yapılamayacağını, araç mahrumiyet bedelinin Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca dolaylı zarar niteliğinde olup teminat dışı kaldığını, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarının da bu yönde olduğunu, davacının kasko poliçesinde ikame araç teminatı bulunup bulunmadığının ve bu teminattan yararlanıp yararlanmadığının tespiti gerektiğini, manevi tazminat taleplerinin sigorta poliçesi kapsamında olmadığını, Türk Borçlar Kanunu'nun 56. maddesi uyarınca maddi hasar nedeniyle manevi tazminat istenemeyeceğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun sigortalının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesinin ve avans faizi talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinin adli tatil içerisinde tebliğ edildiğini ve yasal süresi içerisinde cevapların sunulduğunu, kaza tespit tutanağında yer alan ihlal maddesi ile kusur oranının kabul edilmediğini ve kusur oranının yeniden araştırılmasının talep edildiğini, müvekkilin aracının diğer davalı Hdi Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı ve kaskolu olduğunu, araç değer kaybının Zmms ve ihtiyari mali mesuliyet poliçesi teminatları kapsamında bulunduğunu, sigorta şirketi tarafından davacıya gerekli ödemelerin yapıldığını, bu nedenle araç değer kaybı talebinin yerinde olmadığını, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı manevi tazminat talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, kazanın taraflar üzerinde herhangi bir travma veya manevi huzursuzluk yaratacak nitelikte olmadığını, kazada herhangi bir kastın bulunmadığını, davacının taksi şoförü olması sebebiyle bu tür maddi hasarlı kazaların alışılmış bir durum olduğunu, manevi tazminatın zenginleşme aracı olarak kullanılamayacağını, İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin E. 2022/778 K. 2023/209 T. 28.02.2023 sayılı ilamı ile benzeri mahkeme kararlarında belirtildiği üzere maddi hasarlı kazalarda manevi tazminat şartlarının oluşmadığını, davacının 100.000 TL manevi tazminat talebinin reddinin gerektiğini, maddi tazminatın zararın varlığı ve ispatı halinde talep edilebileceğini, davacının araç mahrumiyetine ilişkin zararını ispat etmesi gerektiğini, ikame araç kiralandığına dair fatura veya ticari kazanç kaybına ilişkin geçmiş fatura kayıtlarının sunulmadığını, olmayan bir zararın tazmininin talep edilemeyeceğini, Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin E. 2023/242 K. 2024/315 T. 29.04.2024 sayılı ilamında da vurgulandığı üzere ikame araç kullanılmadığının kanıtlanması halinde tazminat talebinin mümkün olmadığını, onarım süresinin servisin iş programından kaynaklı gecikmelerden dolayı müvekkile yüklenemeyeceğini, onarım süresinin objektif kriterlere göre değerlendirilmesi gerektiğini, aracın kullanımına engel bir durumun bulunmadığı hallerde araç mahrumiyetinin söz konusu olamayacağını, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca zarar görenin zararını ve kusuru ispat yükü altında olduğunu, davacının araç mahrumiyeti ve ticari kazanç kaybı taleplerinin belirlenebilir nitelikte olması sebebiyle belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 02/11/2016 gün, 2015/22-1078 esas ve 2016/1010 karar sayılı ilamı uyarınca alacak miktarının belirlenebildiği durumlarda belirsiz alacak davası açılamayacağını, davacının olay tarihinden itibaren faiz ve avans faizi taleplerinin reddinin gerektiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, maddi hasarlı trafik kazası sonucu aracı hasar gören davacının 2918 sayılı KTK kapsamında sürücü, işleten ve karayolları ZMMS poliçesi kapsamında sigortacı olan davalılardan maddi zararların (araçtaki değer kaybı zararı, aracın kullanılamaması nedeniyle oluşan kazanç kaybı zararı) ve manevi zararların tazmini hususlarına ilişkindir. Dava konusu araçlara ilişkin araç sorgu raporu UYAP sisteminden dosya arasına alınmıştır. Sigorta bilgi ve gözetim merkezinden dava konusu ... plakalı araca ilişkin ekspertiz raporu ve mazi kaza tespit tutanakları celp edilmiştir. Dava konusu kazaya ilişkin davalı sigorta şirketinden hasar dosyası celp edilmiştir. Gülpar'dan dava konusu ... plakalı aracın onarımına ilişkin bilgi ve belgeler celp edilmiştir. Melikgazi İlçe Emniyet Müdürlüğünün 01/12/2025 tarihli yazısı ile davalı ...'nin SED raporunun gönderildiği anlaşılmıştır. Kayseri Şoförler Esnaf Odası Başkanlığının 07/05/2026 havale tarihli yazısı ile emsal taksi şoförünün ortalama kazacının ne kadar olduğu bildirilmiştir. Mahkememizin 20/03/2025 tarihli duruşmasının 4 nolu ara kararında; bir makina mühendisi bir mali müşavir bilirkişiden oluşturulacak bilirkişi heyetine tevdii ile rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından sunulan raporda özetle; Dava konusu aracın kaza tarihi itibariyle 150.000tl (kdv hariç), 157.000 tl (kdv dahil) edebileceğini, araçta tamire ilşikn faturalar tespit edilmediğinden kdv dahil edilip edilmeyeceğinin takdirinin mahkemeye ait olduğunu, ... plakalı kaza tarihi olan 08.09.2023 de aracın rayiç değerinin yetkili servislerden ve internet sitesinden alınan fiyatlar doğrultusunda 800.000 ₺ olarak belirlendiğini, dava konusu aracın kaza tarihi itibariyle ikinci el piyasa değerinin 800.000 tl olduğu ve yaşanan hasarında 157.000 tl bedel olduğu göz önünde bulundurulduğunda, 157.000/800.000 = %20 oranında hasarlı olduğundan ve %50 veya üstünde hasarlı olmadığı düşünülürse aracın pert olmaması gerektiğini, onarılmasının ekonomik olacağı kanaatine varıldığını, kaza tarihinde ikinci el rayicine göre ... plaklı araçta değer kaybının 75.000 tl olarak hesap edildiğini, ... sigorta tarafından 28.05.2024 tarihinde sadece 80.000 tl değer kaybına ilişkin ödeme yapıldığını, netice itibariyle, taraflarınca 75.000 tl değer kaybı hesap edildiğinden davacı tarafın bakiye hasar miktarı alacağı kalmadığının tespit edilemediğini, dosya içerisindeki hasar fotoğrafları ve ekspertiz raporu üzerinden yapılan incelemede söz konusu aracın makul onarım süresinin 14 gün olacağı tespit edildiğini, erciyes vergi dairesi müdürlüğünün mahkemenin müzekkeresine vermiş olduğu cevap yazısında davacının basit usulde vergilendirmeye tabi olduğu ve beyanname vermediği belirtildiğini, ayrıca kayseri esnaf ve sanatkarlar odaları birliği ve kayseri şoförler ve otomobilciler odası başkanlığı tarafından mahkemenin müzekkeresine verilen cevap yazılarında da dava konusu aracın günlük kazancına ilişkin herhangi bir tutar bildirilmediğini, hal böyle olunca davacının kazanç kaybına ilişkin herhangi bir tespit yapılamadığı bildirilmiştir. Mahkememiz 20/03/2025 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararında; davacının bildirmiş olduğu tanığın gelecek celse dinlenmek üzere meşruhatlı davetiye ile çağrılmasına karar verilmiştir. Mahkememizin 29/05/2025 tarihli duruşmasında; davacı tanığı TANIĞI HÜSEYİN ALTUN; " davacı Halil le durakta birlikte çalışıyoruz. Akrabalığım yoktur. Davacının aracının hasar görmesi ile ilgili kazaya bizzat şahit olmadım. Kazayı burda yaptı. Kazadan sonra hemen haber verdi. Duraktaki diğer arkadaşlarla beraber kaza yerine intikal ettik. Davacının Arabası Kayseri de 1 taneydi. Çok güzeldi. Arabamız 5,5-6 ay yattı. Sanayide yattı. Parça gelmedi, günlük 700 ile 1.000,00 TL arası kazanıyorduk, dedi." Beyanı okundu, imzası alındı." şeklinde beyanda bulunmuştur. Mahkememizin 18/05/2026 tarihli ara kararında; Şoförler odasına yazılan yazıya gelen cevap dorultusunda dosyanın; rapor sunan mali müşavir bilirkişiye tevdi ile kazanç kaybına dair ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Bilirkişi tarafından sunulan raporda özetle; Yakup İlbaş 19,25 TL/gün x 14 gün = 269,50-TL , Selahattin Özen 11,96 TL/gün x 14 gün = 167,44 TL mahkemece emsal esnaf taksicilerin kazançlarının ortalamasından hareketle kazanç kaybı hesaplanacak olması durumunda ortalama tutar (269,50 + 167,44) / 2 = 218,47 TL olarak hesaplanacağı bildirilmiştir. Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Dava, maddi hasarlı trafik kazası sonucu aracı hasar gören davacının 2918 sayılı KTK kapsamında sürücü, işleten ve karayolları ZMMS poliçesi kapsamında sigortacı olan davalılardan maddi zararların (araçtaki değer kaybı zararı, aracın kullanılamaması nedeniyle oluşan kazanç kaybı zararı) ve manevi zararların tazmini hususlarına ilişkindir. Dava Sigorta poliçesinden kaynaklandığından 6102 sk m. 4-5 gereği mutlak ticari dava olup Mahkememiz görevlidir. Miktar itibariyle davaya tek hakim olarak bakılmıştır. Somut olayda, 08/09/2023 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı sigortalısına ait olan ... plakalı aracın kaza yaptığı görülmüştür. Dosya arasında bulunan; taraflarca tanzim edilen kaza tutanağına göre davalı sigortalısı araç sürücüsünün, geçiş üstünlüğünü tanımadığı ve "suç bende" demek sureti ile tam kusurlu şekilde kazaya sebebiyet verdiği, davacının kusurunun olmadığı ikrar edilmiştir. Sigortalı ikrarı nedeniyle ayrıca kusur araştırması yapılmamıştır. Sonuç olarak ... plaka sayılı aracın kaza tarihi olan 29/08/2025 günü itibariyle davalı sigorta şirketi Neova Sigorta A.Ş. nezdinde poliçe kapsamında karayolları ZMMS poliçesi ile teminat altına alındığı tespit edilmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanmış aracın tam kusurlu olarak davacıya çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği görülmüştür. Davacı tarafça, kusur durumu, kaza tutanağı ile HMK 190 maddesi gereği ispat edilmiştir. Davacının araç değer kaybı şeklinde doğrudan zararı bulunduğu; bu zararlardan davalı sigorta şirketinin poliçe limiti kapsamında sorumlu olduğu iddiası incelendiğinde; alınan bilirkişi raporu gereği, davacının aracındaki reel değer kaybının kaza tarihi itibariyle 75.000,00-TL olduğu; ZMMS sigortasının değer kaybına dair 80.000,00-TL şeklinde yeterli ödeme yaptığı ve zararın oluşmadığı görüldü. Davacının 100,00-TL değer kaybı alacağına dair talebinin; benimsenen bilirkişi raporunda hesaplanamadığı görüldü. HMK 190 maddesi gereğince ispat edilemeyen alacağın reddine karar vermek gerekmiştir. Davacının kazanç kaybı şeklindeki dolaylı tazminat talebi değerlendirildiğinde, aracın tamir süresinin 14 gün olduğu, günlük kazancını ispat yükünün davacıda olduğu görülmüştür. Davacının defter tutmaması nedeniyle emsal ücret araştırması hususunda Şoförler Odasına müzekkere yazılmıştır. Yazı cevabından yıllık 24.000,00TL emsal ücret geldiği anlaşılmıştır. Bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada 218,47TL kazanç kaybı tespit edilmiştir. Davacının nihai celsedeki beyanı üzerine dava dilekçesinde talep ettiği 100,00TL üzerinden karar verilmiştir. Bu bedelden davalı gerçek kişi sorumlu olduğundan kaza tarihinden itibaren faiz işletilmiş; davalı aracının ticari olmadığı görülerek yasal faiz ile davalıdan alınmasına hükmedilmiştir. Davacının manevi tazminat talebinde bulunduğu görülmüştür. Somut olayda davacı bedensel bir zarar ya da kişilik haklarının zarar gördüğünü ispat edememiştir. Şu halde HMK 190 maddesi gereğince manevi tazminata dair alacak kalemi sübut bulmadığından bu talebin reddine karar verilmiştir. Tüm bu nedenlerle neticede aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile; 1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE; -100,00-TL araç mahrumiyet bedelinin 08/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, -Değer kaybı talebinin REDDİNE, -Manevi tazminat talebinin REDDİNE, 2-Maddi tazminat talebi yönünden alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcından, 427,60-TL peşin harcının mahsubu ile bakiye 304,40-TL karar ve ilam harcının davalı ...'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 3-Manevi tazminat talebi yönünden alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcının davalı ...'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 4-Davacı tarafça yatırılan 427,60-TL peşin harç ve 427,60-TL başvuru harcı toplamı 855,20-TL'nin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; ilk dava açma gideri 60,80-TL, posta ve tebligat masrafı 1.036,50-TL, bilirkişi ücreti 9.000,000-TL olmak üzere toplam 10.097,30-TL yargılama giderinin davanın kabul red oranına göre belirlenen 10,08-TL'sinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Araç Mahrumiyet talebi yönünden davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesap ve taktir olunan 100,00-TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, 7-Değer kaybı tazminat talebi yönünden davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca reddedilen miktar üzreninden hesap ve taktir olunan 100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 8-Manevi tazminat yönünden davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca reddedilen miktar üzreninden hesap ve taktir olunan 45.000,00- TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine, 9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul red oranına göre göre 3.792,41-TL'sinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 10-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul red oranına göre göre 7,59-TL'sinin davalı ... Sigorta Anonim Şirketinden (Davanın diğer davalıya yönelik zorunlu arabuluculuk şartına tabi olmaması nedeniyle) alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

11-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.17/09/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2024/556, K. 2024/556, T. 17.09.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2024-556-e-2024-556-k-bcc67cc12f4b