İlk Derece Mahkemesi · Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi
Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/840 E. 2025/46 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/840
- Karar No
- 2025/46
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/840 Esas - 2025/46 T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA ANKARA GEREKÇELİ KARAR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/840 Esas KARAR NO : 2025/46
... DAVA : Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali) DAVA TARİHİ : 06/12/2023 KARAR TARİHİ : 22/01/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 22/01/2025
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA Davacı vekili dilekçesinde özetle, davacı .... müşteri ve .... üye işyeri numaralı davalı ... arasında 01/06/2020 tarihinde akdedilen Ticari Hizmet Sözleşmesi ve Üye İş Yeri Sözleşmesine istinaden davalıya 09/06/2020 tarihinde üye işyeri (Sanal Pos/Fiziki Pos/CebePos) açıldığı ve kurulduğunu, 03/06/2021 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını, davalı borçlunun davacı bankaca kullanımına sunulan üye işyeri sözleşmesine aykırı işlemleri sonucu banka zararı oluştuğunu ve davalının buna ilişkin ödemelerini yapmadığını, bu sebeple davacı banka tarafından keşide edilen ve borçlu şirketin sözleşme adresine gönderilen... yevmiye numaralı ve 28/03/2022 tarihli, 14914 yevmiye numaralı ihtarnameleri ile özetle; “Bankamız (Banka) ile muhatap üye işyeri (Firma) arasında imzalanan "Üye İşyeri Sözleşmesi"ne istinaden 09.06.2020 tarihinde üye iş yeri (sanal pos/fiziki pos/cebepos) açılmış ve kurulmuştur. Muhatap Üye İşyeri firmasının POS cihazından ekli listede belirtilen tarihlerde yapılan üye işyeri sözleşmesine aykırı işlemler sonucunda bankamız zararının oluştuğu, ... keşide tarihi itibariyle ekli listede belirtilen işlemlerden doğan ve belirtilen bankamız alacaklarının, 3 gün içinde ödenmesini, aksi takdirde ...kanuni takibe geçileceği" bildirildiğini, söz konusu ihtarnamelere rağmen davalı borçlu tarafından hiçbir ödeme yapılmaması üzerine, hakkında .... E, sayılı takip dosyası ile başlatılan icra takibinden, borçluya ödeme emri gönderildiğini, İcra dairelerinin birleştirilmesi ve değiştirilmesine yönelik işlemler kapsamında, davalı borçlu hakkındaki... E, sayılı takip dosyasının, ... sayılı dosyasında 20/01/2023 tarihinde takibin durdurulmasına karar verdiğini, davalı borçlunun başlatılan icra takibine konu borcun ödendiğine ve borcun olmadığına dair hiçbir belge sunmaksızın, sırf takibi durdurarak müvekkilin alacağına kavuşmasını engellemek amacı ile itiraz ettiğini, davalı borçlu ... haksız ve yersiz itirazının iptali açısından dava açılmadan önce talep edilen alacaklar için arabuluculuğa başvurma zorunluluğunun yerine getirildiğini, görüşmeler sonunda anlaşma sağlanamadığını, huzurdaki davadan evvel, davalının üye işyeri sözleşmesine aykırı diğer işlemleri nedeniyle, davalı hakkında ... E, sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, bu davanın halen derdest olduğunu, huzurdaki dava ile tarafları aynı olduğundan ve huzurdaki davada yapılacak inceleme ve araştırmaların diğer dava ile bağlantılı olduğundan, HMK m. 166 hükmü ile usul ekonomisi ilkesi gereğince, Mahkeme dosyasının ...., Sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini, takiplerin devamı açısından itirazların iptalini ve kötü niyetli olarak yapılan itiraz için alacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesini talep ettiklerini beyan ederek Öncelikle birleştirme talebinin kabulü ile, Mahkeme dosyasının ....) sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile icra takibinin devamına, davalının %20 oranından az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. SAVUNMA Davalı vekili dilekçesinde özetle, dava dilekçesinde, davalı şirketin tam olarak hangi işlemlerle üye iş yeri sözleşmesine aykırı hareket ettiğinin belirtilmediğini, soyut beyanlarla yetinildiği, dava dışı 3. Kişilere yapılan ödemenin niçin yapıldığını, chargeback sürecinin usulüne uygun yürütülüp yürütülmediğin,, dava dışı 3. Kişilere ait bilgi ve belgelerin davalıdan istenilip istenilmediğine, dava dışı 3. Kişilere yapılan ödemelere ilişkin hiçbir bilgiye yer verilmeksizin sadece birtakım ihtarnameler dayanak gösterilmek suretiyle huzurdaki davanın ikame edilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı banka ile davalı arasında imzalanan 01/06/2020 tarihli üye işyeri sözleşmesinde bulunan imzanın davalı şirketin yetkilisi ....' e ait ve doğru olduğunu, davalı şirketin Otelcilik sektöründe hizmet verdiğini, .... oteli işlettiğini, davacı banka ile... üye işyeri numaralı davalı ... arasında; 01/06/2020 tarihinde akdedilen Ticari Hizmet Sözleşmesi ve Üye İş Yeri Sözleşmesine istinaden; davalı şirket bünyesine 09/06/2020 tarihinde üye işyeri (Sanal Pos/Fiziki Pos/CebePos) kurulduğu ve 02/06/2020 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını, davalı şirketin, davacı banka ile imzalanan üye işyeri sözleşmesine hiçbir surette aykırı davranmadığını ve ticari faaliyetlerini sözleşme çerçevesinde sürdürdüğünü, ... kuralları çerçevesinde ... kitapçığında chargeback (ters ibraz) işleminin nasıl yapılacağı ve prosedürün nasıl işletileceğinin ayrıntılı bir şekilde açıklandığını, davacı banka tarafından davalı otel işletmesinden bazı şüpheli işlemlere dair bir takım kısmi evraklar istendiğini, istenilen evrakların davalı firma tarafından davacı bankaya derhal gönderildiğini, davalının üstüne düşen sorumluluğu tam olarak yerine getirdiğini, davalı şirkete başkaca bir bilgi verilmeden davacı banka tarafından birtakım ihtarnameler gönderilerek toplamda 504.230,26 TL Asıl alacak ve ferileri talep edildiği, akabinde ise 580.966,13 TL Ana para talepli icra takibi başlattığını, aradaki farkın anlaşılamadığını, takip talebinde borcun sebebinin belirtilmediğini ve herhangi bir açıklama da yazılmadığı, davacı bankanın farazi bir icra takibi başlattığını, davalı şirketin mail order olarak tahsil ettiği bedellerin karşılığını otelde konaklama hizmeti olarak verdiğini, buna ilişkin tüm belgeleri ve kayıtları mevcut olduğunu, davacı bankanın talep ettiği kısmi belgeler talebi doğrultusunda eksiksiz olarak gönderildiğini, davalının ...adresinde bulunan ... adlı oteli işlettiğin, ve davacı bankanın iddia etmiş olduğu "şüpheli işlemler" işletilen bu otelin faaliyeti kapsamında olduğunu, çeşitli internet siteleri üzerinden dünya üzerinde birçok insanın otellerin fiyatını görebildiğini ve planlanan tatil için konaklama işleminin rezervasyonunu halledebildiğini, günümüzde yaygın bir şekilde otel işletmelerine, müşteriler tarafından ödeme işlemleri her ne kadar güvenli olmasa da mail order sistemi üzerinden yapıldığını, şüpheli işleme konu olan ödeme sahiplerinin, otelde konaklamak sureti ile davalı firmadan hizmet satın aldıkları, buna ilişkin belgelerin ve faturaların cevap dilekçesi ekinde sunulduğunu, huzurdaki davanın anlaşılabilmesi adına ..." adlı sitenin, virtüel kartın ve mail order sisteminin işleyişini izah etme zorunluluğu hasıl olduğunu, otele rezervasyon yaptırmak isteyen kişilerin ... adlı internet sitesi üzerinden otelleri fiyat, konaklama imkanları ve sair hususlar bakımından karşılaştırmakta ve kendilerine uygun gelen otelde bir süreliğine konakladığını,... adlı sistem üzerinden kişi "virtüel kart" aracılığıyla ödemesini yaptığını, yani hizmet satın almak isteyen kişiye bir sanal kart oluşturulduğunu, söz konusu bu sanal kartta kart numarasında, kullanma tarihi, CVC kodu gibi bilgiler bulunduğu ancak sanal kartların sadece internet ortamında kullanılabildiğini, hizmet veren işletmelerin "..." sistemiyle sadece rezervasyon yaptıran kişinin ad soyadına ilişkin bilgileri görebildiğini, otelde konaklamak isteyen kişinin otele kayıt yaptırmasıyla kişinin kimlik bilgileri, pasaport numarası ve sair bilgilerinin öncelikle otelin kendi sistemine işlendiğini, akabinde ise emniyet birimlerine ...sistemi üzerinden bildirildiğini, otelde konaklama yapmak isteyen kişilerin bilgilerinin polis ve jandarmayla da paylaşılmak zorunda olduğunu, davalı şirket tarafından otelde konaklayan kişilerin bilgilerinin gecikmeksizin kolluk birimlerine gönderildiğini ve konaklayan kişilerin bilgilerinin ... sistemine işlendiğini, bu kapsamda .... müzekkere yazılması halinde de harcama itirazında bulunan kişilerin davalı şirket tarafından işletilen ...adlı otelde konakladıkları hususunun görüleceğini, eğer harcama itirazında bulunan kişiler davalı şirkete ait otelde konaklamasalardı bu kişilerin kimlik bilgilerinin davalı şirkette olamayacağı ve dolayısıyla emniyet birimlerine de gönderilemeyeceğini, salt müşteri kimlik bilgilerinin davalı şirketin sistemlerine, ...Yönetim Programına ve emniyet birimlerine bildirilmiş olmasının dahi başlı başına harcama itirazında bulunan kişilerin davalı şirkete ait ... adlı otelde konakladıklarının ispatı olduğunu, icra inkar tazminatının şartlarının oluşmadığını, davalının mail order ile tahsil ettiği paraların karşılığında konaklama hizmeti verdiğini, davacı bankanın talep ettiği belgelerin derhal bankaya ulaştırıldığını, belgelerin bankaya ulaştırılması akabinde, davacı banka tarafından davalı şirkete hiçbir bilgi verilmediğini, başkaca evrak talebinde bulunulmadığını, eldeki davaya konu icra takibi başlatıldığını, gönderilen ihtarname ile icra takibinde talep edilen tutarların da uyuşmadığı beyan edilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE
Dava, Bankacılık işlemlerinden kaynaklanan itirazın iptali davasıdır. Dava 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmıştır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu "Madde 67 - (Değişik madde: ... md.) (Değişik fıkra: .....) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik fıkra: ....) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın (Değişik ibare:......md.) yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminata hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır." hükümlerini haizdir. Dosyamız arasına icra dosyası, kredi sözleşmesi, ihtarname ve banka kayıtları alınıp, bilirkişi marifetiyle incelenmiştir. Raporda, 1- Davacı ... arasında 01/06/2020 tarihli Üye İşyeri Sözleşmesi, Ticari Hizmet Sözleşmesi, 03/06/2021 tarihli 30.000,00 TL limitli 1 adet Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiği, Sözleşmeyi dava dışı Duran Deniz'in müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığı hususlarının şeklen tespit edildiği,
2- Dava dosyası muhteviyatına sunulan davalı üye işyerinin davacı bankaya charge edilen bedellerin, orijinal tutar ve TL karşılıklarının, itiraza konu kredi kart numaralarının yer aldığı listede yapılan teknik incelemelerde ; Tablo 1'de mavi ile işaretlenen 19/10/2021 ile 28/12/2021 tarihleri arası itiraza konu bedellerin dava konusu edildiği, Charge edilen orjinal tutar ödemesinin firmaya yansıyan tutarı, charge edilen tutarın ise kart sahibi müşterinin kartından kesilen toplam işlem tutarını gösterdiği, konaklama işlemi için kesilen toplam tutardan işlem yapan sitenin belli oranda bir komisyonu işlem anında keserek kalan tutarı davalı firmaya ödeme olarak yansıtmış olabileceğinin düşünüldüğü,
3- Yapılan işlemler incelendiğinde ; toplam 38.984,87 Euro karşılığı 353.723,20 TL'sının ve 11.688,96 Usd'nin chargeback işlemi neticesinde ters ibraz işlemi kaydı oluştuğu, usd kurunun 12,876 TL olarak tespit edildiği, itiraz konusu ters ibraz edilen işlemler toplamının TL karşılığının 504.230,25 TL olarak tespit edildiği,
4- Dava dosyası muhteviyatına sunulan tüm belge/evraklar üzerinde yapılan incelemede ; Davacı banka tarafından davalı firmadan talep edilen Chargeback işlemine konu itirazlara ilişkin, itirazda bulunan kart sahiplerinin Kredi Kartı (Mail Order) Ödeme Formları, davalı firma tarafından işlem bazında kesilen faturalar, Folyo Detayı ve kart sahiplerinin kimlik belgesi örneklerinin sunulduğu,
5- Dava konusu somut olay ile ilgili uluslararası chargeback kurallarının önem arz ettiği, bankaların chargeback konusunda kart kuruluşlarının kurallarına bağlı olduğu ve bu kurallara uyması gerektiği, kurallar ve uygulanan chargeback prosedürünün kesinlikle bir bankaya veya Türk bankalarına özel bir prosedür olmayıp kart kuruluşlarının kurallarının geçerli olduğu her yerde itiraz (chargeback) mekanizmasının aynı şekilde işlediği, 6- Dava konusu somut olayda, chargeback işlemi yapılan kart hamillerinin bankalarına verdikleri “Harcama İtiraz Formlarının” sunulmadığı, raporumun ...başlıklı bölümünde detaylı olarak arz ve izah edildiği üzere, davalı üye işyerinin imzalı mail örder formlarını ve işlem yapan kişilere ait kimlik örneklerini ibraz ettiği, ancak harcama itiraz formları sunulmadığından kart bankasına gönderilen söz konusu belgeler üzerindeki imzaların gerçek kart sahiplerine ait olup olmadığı, kartların ele geçirilerek kart sahibinin onayı ve izni dışında 3.şahıslarca kullanılıp kullanılmadığına ilişkin itirazları bulunup bulunmadığının tespit edilmesinin mümkün olmadığı, 7- Davacı.... tarafından, davalı üye işyerinden davaya konu icra takibine konu edilen harcama itirazı bedellerine ilişkin uluslararası chargeback prosedürü gereği belge talep edildiği, davalı üye işyerinin elindeki belgeleri bankaya sunduğu, somut olayda Türkiye'deki üye işyeri bankası huzurdaki davada davacı ...'nin süreçte üye işyerinden temin edilen belgeleri yurt dışındaki kart bankasına iletme sorumluluğu bulunduğu, belgelerin yeterli olup olmadığı ve itiraz neticesinde işlem bedellerinin kart sahibine iade edilmesi kararının davacı bankaya alt olmadığı tespitiyle üye işyeri bankası davacı bankanın uluslararası kurallar çerçevesinde kart bankası tarafından kendisine charge edilen itiraza ilişkin bedelleri kart bankasına ödeme ve taraflar arasında akdedilen Sözleşmeler gereğince bu tutarları üye işyerinden ödeme tarihinden itibaren ...nın kısa vadeli kredilere uyguladığı reeskont faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile talep etme hakkı bulunduğu, ... Resmi sitesi üzerinde yapılan incelemede, 19/12/2020-31/12/2021 tarihleri arası reeskont faiz oranının yıllık 9015,75 olduğu,
8- Sayın Mahkemenizce tevdi edilen görevlendirme ile uzmanlık alanım kapsamında yapılan teknik incelemeler neticesinde, uluslararası chargeback prosedürünün davacı bankaca uygulandığı,
9- Davacı bankanın taraflar arasında akdedilen Üye İşyeri Sözleşmesi gereği chargeback işleminden kaynaklı tutarlara ödeme tarihinden itibaren reeskont faizi talep edilebileceği hususunun kararlaştırıldığı, dava konusu icra takibi incelendiğinde davacı bankanın ödeme tarihinden değil ihtarname tarihinden itibaren faiz talebi bulunduğu, talebe bağlı kalınarak ihtarname tarihinden itibaren faiz hesaplanması gerektiği,
itibariyle Davacı Banka Alacak Tutarı 461.589,89 TL Ana Para 29.245,66 TL Ana Para 13.394,71 TL Ana Para 66.238,15 TL İşlemiş Faiz 3.311,91 TL BSMV *45 Toplamı 4.145,57 TL İşlemiş Faiz 207,28 TL BSMV *45 Toplamı 1.717,03 TL İşlemiş Faiz 85,85TL BSMV *45 Toplamı 030,08 TL masrafı 580.966,13 TL Toplam hesaplandığı, Davacı bankanın 461.589,89 TL, 29.245,66 TL ve 13.394,71 TL Asıl Alacaklarına takip tarihinden tamamen tahsil edileceği tarihe kadar yıllık %15,75 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile hesaplanacak tutarı talep edebileceği şeklinde değerlendirme yapılmıştır. Chargeback Durumunda Hangi Belgeler Geçerlidir?
İtirazın sebebine göre farklı belgeler talep edilebilir. Genel olarak en sık rastlanan itiraz sebebi söz konusu işlemin kart sahibinin rızası dışında yapıldığıdır. Bu durumda mal ve/veya hizmetin kart sahibi tarafından teslim alındığını / şifresiz işlemlerde imzalı slip gibi yasal olarak ispatlayan bir belge gerekmektedir. Söz konusu belge, kart sahibinin “ıslak imzasını” taşıdığından bankalar tarafından yeterli görülür.
Ters ibraz ya da iptal işlemi, alıcının kredi kartını çıkaran kuruluştan, işlemin tamamlandıktan sonra iptal edilmesini istemesi sonucu ortaya çıkar. Ters ibraz yalnızca ödemelerini kredi veya banka kartıyla yapan kullanıcılar için geçerlidir. Dava konusu somut olay ile ilgili uluslararası ... kuralları önem arz etmekte olup, bankalar chargeback konusunda kart kuruluşlarının kurallarına bağlıdırlar ve bu kurallara uymak zorundadırlar. Söz konusu kurallar ve uygulanan chargeback prosedürü kesinlikle bir bankaya veya Türk bankalarına özel bir prosedür olmayıp kart kuruluşlarının kurallarının geçerli olduğu her yerdeitiraz (chargeback) mekanizması aynı şekilde işlemektedir. Uluslararası chargeback kurallarına göre ; ürün/hizmet temini ile ilgili itirazlarda, beklenen teslim tarihinden; iade belgesi söz konusu olduğunda, iade belge tarihinden; diğer itiraz türlerinde ise işlemin karta yansıma tarihinden itibaren en fazla 120 günlük itiraz süreleri vardır. Dava konusu kayıtlar bilirkişi marifetiyle incelenmiş, itiraz için gerekli olan harcama itiraz belgesinin dosyada bulunmadığı, itiraz için yeterli ve gerekli evrakların bulunmaması nedeniyle davacı banka tarafından üye işyeri poslarından yapılan harcamalara ilişkin tutarların üye işyeri sahibine yansıtılmasının yerinde olduğu anlaşılmakla, açık ve ayrıntılı bilirkişi raporu hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Alacak likit olmakla %20 oranında icra inkar tazminatına da hükmetmek gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜNE, ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, Takibin 461.589,89 TL anapara, 29.245,66 TL anapara, 13.394,71 TL anapara, 66.238,15 TL işlemiş faiz, 3.311,91 TL BSMV, 4.415,57 TL işlemiş faiz, 207,28 TL BSMV, 1.717,03 TL işlemiş faiz, 85,85 TL BSMV, 1.030,08 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 580.966,13 TL üzerinden devamına, anapara asıl alacaklarına takip tarihinden itibaren yıllık %15,75 temerrüt faizi ve %5 BSMV uygulanmasına, Takip çıkışının %20'si olan 116.193,22 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 39.685,80-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 9.921,45-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 29.764,35-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 91.145,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan; 269,85-TL Başvuru Harcı, 9.921,45-TL Peşin/nisbi Harcı, 3.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 66,75-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 13.758,05 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22.01.2025
...