Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/614 E. 2024/829 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/614 Esas - 2024/829 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/614 Esas KARAR NO : 2024/829

HAKİM : ....... KATİP :.......

DAVACI :....... VEKİLİ : Av. ....... DAVALI : 1-....... VEKİLİ : Av. ....... DAVALI : 2- ....... VEKİLİ : Av. .......

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 15/09/2022 KARAR TARİHİ : 27/11/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 27/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;18.06.2022 tarihinde ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkilinin eşinin sevk ve idaresindeki ve müvekkile ait ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kazada ... plakalı aracın değer kaybına uğradığını, ... plakalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunu, müvekkile ait ... plakalı aracın 62.502,24 TL tamir masrafı oluşmuş olup bu masrafın müvekkil kaskosundan karşılandığını, davalı sigorta şirketince kazalı aracın değer kaybına ilişkin 30.000,00 TL ödeme yapılmış olup gerçek zararın karşılanmadığını, aracın değer kaybı zararından her iki davalının da müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürüp fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 100 TL değer kaybının olay tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda talep arttırım dilekçesi vererek 37.500,00-TL değer kaybı zararının davalı ...'ten tahsilini istemiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinden özetle; Davacının zararının karşılandığını, güncel zararı bulunmadığını, müvekkiline herhangi bir ihtarname çekilmediğini, ticari faiz istenmeyeceğini bildirip davanın reddini savunmuştur. Davalı ... vekili cevap dilekçesinden özetle; Davaya konu aracın değer kaybı talebinin karşılanmış olduğunu, davacının müracaatı üzerine ekspertiz raporu ile araçta 30.000,00-TL değer kaybı oluştuğunun tespit edildiğini ve işbu tutarın 10.08.2022 tarihinde davacı vekili hesabına ödenmiş olduğunu, itirazları baki kalmak kaydıyla; değer kaybı bedelinin Genel Şartlara göre hesaplanması gerektiğini, davacının temerrüt tarihinden itibaren işletilecek olan faiz taleplerinin haksız olduğunu, davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki menfaati bulunmadığını, davanın ....... Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini bildirip davanın reddini savunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazası nedeniyle değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmış, Araç trafik kayıtlarının geldiği, poliçe ve hasar dosyasının geldiği, ... plaka sayılı aracın tramer kayıtlarının geldiği, davalı sigorta şirketi vekilince ödeme dekontlarının sunulduğu ve dosyamız arasına alınarak bilirkişi incelemesi yaptırıldığı görülmüştür. Davalı ... tarafından 10.08.2022'de davacıya değer kaybı olarak 30.000,00 TL ödeme yapıldığı, Davalı ... şirketinin dava dışı ...'ya da dava konusu kaza nedeniyle 46.876,67 TL hasar bedeli ödemesi yaptığı anlaşılmıştır. ZMMS Poliçesinin incelenmesinde; ... plakalı hususi araç davalı ... adına kayıtlı iken kaza tarihini de kapsayacak şekilde 03.07.2021/03.07.2022 tarihleri arasında ...'da ZMMS poliçesi ile teminat altında olduğu, poliçe limitinin araç başı 43.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih ve ....... sayılı kararı ile 2918 sayılı Kanunu'nun 90. maddesindeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu davacının zararının ve zararın kapsamının öncelikle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenmesi gerekir. Bu Kanun'larda açıkça düzenlenmiş hususlarda, Genel Şartlar ile Kanun'un kapsamını daraltan ya da genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartların, TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarılması nedeni ile, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda, bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile Genel Şartlar'ın hükümleri uygulanacaktır. İşletenin sorumlu olduğu zararların belirlendiği 2918 sayılı KTK'nun 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesi, aynı Kanun'un 91/1. maddesinde ise "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmü yer almaktadır. 2918 sayılı KTK'nun "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlıklı 92. maddesinde ZMMS kapsamı dışında kalan hususlar sayılmış olup, bu haller dışında sigortacı, sigortalı aracın sebep olduğu zararlardan sigorta sözleşmesi kapsamında ve sigorta limiti ile sorumludur. Değer kaybı tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede; Meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (....... Dairesinin 01/04/2010 tarih ve ......., 05/04/2010 tarih ve .......sayılı kararları). Bu durumda, değer kaybının ZMMS Genel Şartlar'ına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, Genel Şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamaları dikkate alınarak kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn. ....... dairesinin 25/03/2022 tarih ve ....... sayılı ilamı). Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuştur. Mahkememizce Makine Mühendisi Bilirkişisi ...'den aldırılan 15.05.2023 tarihli Kusur Bilirkişi Raporunda özetle;"Yukarıda belirtilen incelemeler ve değerlendirmeler kapsamında; a.... plaka numaralı aracın sürücüsü ...'ın; kaza olayının meydana gelmesiyle ilgili % 75 (Yüzde Yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, b. ... plaka numaralı aracın sürücüsü ...'in; kaza olayının meydana gelmesiyle ilgili % 25 (Yüzde Yirmibeş) oranında kusurlu olduğu, c. Kaza olayının meydana gelmesiyle ilgili, kusur atfedilebilecek başka bir kişi veya kuruluşun bulunmadığı, ç. ... plaka numaralı araçta, kaza sonrası kaza tarihi itibariyle meydana gelen reel değer kaybı zararının 90.000,00 TL (Doksanbin TL) olduğu, d. Bu bağlamda; ... plaka numaralı araçta, kaza sonrası kaza tarihi itibariyle meydana gelen 90.000,00 TL (Doksanbin TL) reel değer kaybı zararının, kusur oranları dâhilinde % 25'ine tekabül eden 22.500,00 TL zararın, ... plaka numaralı aracın maliki, sürücüsü ve işleteninin kusur oranları, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasını yapan Sigorta Şirketinin ise kusur oranları ve poliçe limitleri dâhilinde tazmin edilmesinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, bu bağlamda; davalı sigorta şirketi tarafından ödendiği iddia edilen 30.000,00 TL zarar tutarı dikkate alındığında, davalılar tarafından ödenmesi gereken ilave zarar tutarı bulunmadığı," bildirilmiştir. Mahkememizce Makine Mühendisi Bilirkişisi ...'den aldırılan 02.10.2023 tarihli Kusur Bilirkişi ek raporunda özetle;" Yapılan incelemeler ve değerlendirmeler kapsamında; a. Kaza ile ilgili tanzim edilmiş Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında tespiti yapılan kural ihlallerinin, inceleme ve değerlendirme bölümünde belirtilen hususlar ve çarpışma noktaları da dikkate alındığında hatalı olduğu, Ekspertiz Raporunun da hatalı Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre tanzim edilmiş olduğu, b. Bu bağlamda; 16 Mayıs 2023 tarihli Bilirkişi Kök Raporunun mevcut haliyle uygun olduğu, kusur oranlarında herhangi bir değişiklik yapılmasına gerek bulunmadığı," bildirilmiştir. Mahkememizce Nitelikli Hesaplamalar Bilirkişisi ... ve Adli Trafik Bilirkişisi ...'den aldırılan 21.03.2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; "1-... plakalı araç sürücüsü davalı ... in yukarıda açıklanan 2918 sayılı karayolları trafik kanununun 84. Md yer alan sürücülere ait asli kusurlardan 84/f (Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma) ve diğer kurallardan 53/a, yön. Md 109. kurallarını ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile %75 oranında ASLİ KUSURLU olduğu, 2-... plakalı araç sürücüsü ...'ın yukarıda açıklanan 2918 sayılı karayolları trafik kanununun 52/a md. yer alan kuralları ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile %25 oranında TALİ KUSURLU olduğu, 3-Kazaya etken başkaca unsur olmadığı, 4-Kaza tespit raporundaki kusur dağılımının yerinde olduğundan iştirak edildiği, bilirkişi raporundaki kusur değerlendirmesi dava konusu kaza ile örtüşmediğinden iştirak edilmediği, 5-Tespit edilen kusur oranları kapsamında davacının talep edebileceği değer kaybı zararının 67.500,00 TL olacağı, davalı sigortacı tarafından yapılan 30.000,00 TL ödeme düşüldükten sonra bakiye zarar tutarının 37.500,00 TL olarak hesaplandığı, hesaplanan zararın poliçe limiti dahilinde olduğu, sonucuna varıldığı." bildirilmiştir. Tarafların kusur raporuna itirazları ve önceki raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için; Mahkememizce ....... aldırılan 25/10/2024 tarihli adli tıp raporundan özetle; "Olay sonrası düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı ve dosya kapsamından kazanın, meskun mahalde, iki yönlü yol üzerinde dört yönlü kontrolsüz kavşakta, gündüz meydana geldiği anlaşılmıştır. Dosyada mevcut 15/05/2023 havale tarihli bilirkişi raporunda, sürücü ...'ın K.T.K'nun 57/1-c-2 maddesi ile asli kusur sayılan hallerden 84/h "kavşaklarda geçiş önceliğine uymama" maddesini ihlal ettiğinden %75 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'in K.T.K'nun 52/1-a maddesini ihlal ettiğinden %25 oranında kusurlu olduğu kanaati belirtilmiştir. Dosyada mevcut 21/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda, sürücü ...'in K.T.K'nun asli kusurlarından 84/f "doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma" kuralı ile 53/a ve Yönetmeliğin 109. maddelerini ihlalden %75 oranında asli kusurlu olduğu, sürücü ...'ın K.T.K'nun 52/a maddesi kuralını ihlalden %25 oranında tali kusurlu olduğu kanaati belirtilmiştir. Dava dosyası kapsamındaki maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı, olay yeri krokisi, bilirkişi raporları ve olayla ilgili diğer tüm veriler incelenip durum değerlendirmesi yapıldığında, kazanın yukarıda “OLAY” bölümünde belirtilen şekilde meydana geldiği, kontrolsüz kavşaklarda dönüş yapan sürücülerin doğru seyreden araçlara ilk geçiş hakkını vermeleri kural gereği iken, sağa dönüşe geçmeden önce solundan gelerek doğru seyirle kavşağa giren araca ilk geçiş hakkını vermeyen davalı sürücünün bu oluş şartlarında asli kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varan heyetimizce, 21/03/2024 tarihli bilirkişi raporuna oluşa uygun bulunarak iştirak edilmiş ve aşağıdaki şekilde rapor tanzim edilmiştir. Mevcut verilere göre; - Davacı tarafın maliki olduğu aracın sürücüsü ... sevk ve idaresindeki otomobil ile meskun mahalde seyri sırasında geldiği olay mahalli kavşağa hızını azaltarak dikkatli ve kontrollü şekilde girmeye özen göstermeyip, seyrine göre sağdaki sokaktan gelerek sağa dönüş yapmak üzere kavşağa girip kendisine ilk geçiş hakkını bırakmayan sürücü ...’in kullandığı otomobil ile önlemsiz şekilde çarpıştığı olayda tali kusurludur. - Davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki otomobil ile olay mahalli kavşağa geldiğinde, kontrolsüz kavşaklarda dönüş yapan sürücülerin doğru seyreden araçlara geçiş hakkını vermesi kural gereği iken, bu kurala riayet etmeyip, dikkatsiz ve kontrolsüz biçimde sağa dönüş yapmak üzere kavşağa girerek, sol tarafından gelip doğru seyreden sürücü ...’ın kullandığı otomobil ile çarpışması sonucu meydana gelen olayda asli kusurludur. Yukarıdaki hususlar değerlendirildiğinde, olayda; -Davacı tarafın maliki olduğu aracın sürücüsü ...'ın %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu olduğu, -Davalı sürücü ...’in %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu kanaatini bildirir müşterek rapor olduğu" bildirilmiştir. Deliller değerlendirilmiştir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde; mahkememizce dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli görülerek benimsenen 25/10/2024 tarihli ATK kusur raporu ve 21/03/2024 tarihli aktüer bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 18/06/2022 tarihinde davalı ...'e ait olup onun sevk ve idaresindeki, davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın, davacıya ait ... plakalı araca çarpması suretiyle meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'in kazada %75 oranında kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün ise kazada %25 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı davacı aracında kaza tarihi itibariyle piyasa koşullarına göre 90.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği, davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 10/08/2022 tarihinde 30.000,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığından davacının bakiye davalının kusur oranına isabet eden 37.500,00 TL değer kaybı zararının olduğu, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti olan 43.000,00 TL'yi hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı olarak ödemesi nedeniyle sorumluluğunun kalmadığı, bakiye değer kaybı zararından ise sigorta şirketi haricindeki diğer davalı ...'in sorumlu olduğu anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; -Davalı KISMEN KABULÜNE, -Davalı ... AŞ yönünden, poliçe limiti tüketilmiş olması nedeniyle açılan davanın REDDİNE, -Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... A.Ş'ye verilmesine, -Davalı ... yönünden, açılan davanın KABULÜ ile -37.500,00 TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'ten tahsili ile davacıya ödenmesine, -Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 2.561,63-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 721,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 1.839,93-TL harcın davalı ...'ten alınarak hazineye irad kaydına, -Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine, -6325 sayılı yasanın 18/A maddesi 11. fıkrası gereği ....... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.560,00 TL arabulucu ücretinin davalı ...'ten alınarak hazineye gelir kaydına, -Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 80,70-TL Peşin/nisbi Harcı, 641,00-TL Islah Harcı, 5.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 957,75-TL Tebligat, 3.900,00 TL Adli Tıp Faturası, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 10.660,15 TL'nin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine, , -Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ....... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 27/11/2024

Katip ....... e-imzalı

Hakim ....... e-imzalı