İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2021/2241 E. 2024/1868 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2021/2241
- Karar No
- 2024/1868
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO:2025/183 Esas KARAR NO :2025/288 DAVA:İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:30/07/2019 KARAR TARİHİ:24/04/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yurtiçinde ve yurtdışında yük taşımacılığı hizmetlerinin sağlanması alanında faaliyet gösteren bir firma olduğunu, davalı şirket ile Mersin Limanından İsrail/Haifa Limanına yük taşımasının organizesi konusunda anlaşma sağlandığını, davalı şirketin göndericisi/taşıtanı olduğu yüklerin konişmentolar tahtında müvekkili şirket organizasyonu ile ifa edildiğini, taşımanın müvekkili şirketçe gereğince yerine getirildiğini ve taşıma konusu yükün alıcısına teslim edildiğini, müvekkili şirketçe ifa edilen taşıma ve bağlantılı takip/elleçleme hizmetleri için 07/01/2019 tarihli ... numaralı ve 3.637,36 ABD Doları bedelli, 07/01/2019 tarihli ... numaralı ve 1.848,68 ABD Doları bedelli, 14/01/2019 tarihli ... numaralı ve 12.580,76 ABD Doları bedelli, 14/01/2019 tarihli ... numaralı ve 36.050,00 TL bedelli, 14/01/2019 tarihli ... numaralı ve 1.848,68 ABD Doları bedelli, 21/01/2019 tarihli ... numaralı ve 9.003,40 ABD Doları bedelli, 21/01/2019 tarihli ... numaralı ve 30.000,00 TL bedelli, 21/01/2019 tarihli ... numaralı ve 9.003,40 ABD Doları bedelli, 21/01/2019 tarihli ... numaralı ve 30.000,00 TL bedelli, 21/01/2019 tarihli ... numaralı ve 5.426,04 ABD Doları bedelli, 21/01/2019 tarihli ... numaralı ve 6.000,00 TL bedelli kesilen faturaların e-arşiv sistemi üzerinden davalı şirkete gönderildiğini, faturaların davalı şirketçe e-arşiv sistemi üzerinden tebellüğ edildiğini, itiraz edilmeyerek kabul edildiğini, fatura bedellerinin ödenmesi konusunda davalı tarafla iletişime geçildiğini ve bir süre beklendiğini, ödeme yapılmayacağının anlaşılması üzerine ....İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası ile alacağın tahsili amacıyla icra takibinin başlatıldığını, davalı tarafın borca itiraz ettiğini ve takibin durdurulduğunu, davalının borca itiraz dilekçesinde ikametgahının Mersin olmasından bahisle yetki itirazında bulunduğunu ancak alacaklının yerleşim yerinde de icra takibinin başlatılabileceğini, davalının faize ilişkin itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu, açılan takipte talep edilen faizin yerinde olduğunun aşikar olduğunu belirterek icra takibine haksız olarak yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalının % 20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetki itirazında bulunduklarını, sözleşmenin yapıldığı yerin ifa yeri ve davalının ikametgahının Mersin olduğunu, bu nedenle Mersin Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili ve görevli olduğunu, davacı ile Fethiye’den Mersin Limanına, Mersin Limanından İsrail’e domates taşıtılması konusunda anlaşıldığını, davacı tarafından taşıma işininin gerek Fethiye-Mersin arası gerekse Mersin Liman-İsrail arası kötü bir şekilde yapıldığını, bu nedenle davacının taraflarından isteyebileceği herhangi bir bedelin sözkonusu olmadığını, alıcı firma tarafından domateslerin İsrail’e geldiğinde malların çökmüş ve çürük vaziyette olduğunun bildirildiğini, durumun davacıya haber verildiğini, sigorta eksperinin atanmasının istendiğini, geminin set derecelerine ilişkin raporların istendiğini, ancak davacının sigorta eksperini göndermediği gibi geminin set derecelerine ilişkin raporu da göndermediğini, alıcı firmanın ve taraflarınca sigorta eksperinin atandığı, malların kötü taşındığı ve hasar gördüğünün denetleme raporunda tespit edildiğini, malların gönderildiği gemiyle taşınan başka firmalara ait malların da hasarlı getirildiğini ve kötü taşındığını, davacının kötü taşımasından kaynaklı mallara gelen zararlardan dolayı alıcı firma alacağından 102.168-ABD doları kesildiğini, davacının alacağı olmadığını ve 102.000-ABD doları zarara uğrattığını belirterek davacının alacağı olduğu kanaatinde olunursa alıcı firma tarafından alacağa kesilen 102.168-ABD dolarının davacının hükmedilecek alacağından takas-mahsubuna, takas-mahsup sonucu bakiye kalacak alacağının saklı tutulmasına, kötü niyetli davacının % 20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava, ....İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası icra takibine itirazın iptali davası olup icra takibinde ... nolu konşimentolar tahtında yapılan taşımalarla ilgili navlun ve takip / elleçleme hizmetinden kaynaklanan fatura alacağının tahsili talep edilmektedir. Dosyadaki uyuşmazlık noktaları davacının takibe konu faturalar nedeniyle alacağı bulunup bulunmadığı, alacak var ise davalının takas defi/mahsup itirazının yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir. Mahkememizin 26.05.2021 tarihli kararı ile ;"...davacının ... nolu konişimentolar tahtında yapmış olduğu taşımalardan dolayı davalı gönderen/ taşıtan adına düzenlediği 11 adet navlun faturasının davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı vekili tarafından malların taşıma sırasında hasarlandığı ileri sürülerek sözkonusu hasardan dolayı ortaya çıkan zararın navlun alacağından takas mahsubunun talep edildiği, TBK'nın 139 ve devamı maddelerine göre takas mahsup def'inin ancak karşılıklı iki alacağın bulunması halinde kabul edilebileceği, davalının hasar iddiasını ... tarafından düzenlenmiş olan denetleme raporuna dayandırdığı, ancak söz konusu raporda tespit edilen hasarın ... ... ..., ... ... ... ... ... nolu konişimentolar tahtında yapılmış olan başka bir taşımaya ilişkin olup söz konusu taşımadan dolayı mahkememizin ... esas sayılı dosyasında devam eden başka bir alacak davasının bulunduğu, davalının söz konusu dosyada aynı survey raporuna dayanarak takas mahsup iddiasında bulunduğu, bu durumda ... tarafından düzenlenmiş olan survey raporunun eldeki davada dikkate alınamayacağı, davalı hasar iddiasını başka bir delil ilede ispatlayamadığından eldeki davada takas mahsup talebinin uygulama yerinin bulunmadığı, davalı defterlerinde yer alan banka havalesinin davacının 2018 yılı defterlerinde kayıtlı olan 31.12.2018 tarihli 3.660,98 USD bedelli fatura borcu için yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu olan 2019 yılı faturalarından mahsup edilemeyeceği, bu durumda davacının takibe konu navlun faturalardan dolayı 102.050 TL ve 43.348,26 USD alacağının bulunduğu kanaatine varılmış olup takip talepnamesinde söz konusu alacak için işlemiş faiz talebinde bulunulmuş ise de takip tarihinden önce alacağın ödenmesi konusunda davalıya çekilen bir ihtarname bulunmadığından davalının icra takibi ile temerrüte düştüğü takip öncesi dönem için işlemiş faiz istenemeyeceği değerlendirildiğinden açıklanan tüm bu nedenlerle davanın 102.050,00 TL ve 43.348,26 USD üzerinden kısmen kabulü ile ....İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı icra takibinde davalının 102.050,00 TL ve 43.348,26 USD alacağa ilişkin itirazının iptaline, bu kapsamda 102.050,00 TL'nin takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 43.348,26 USD'nin de takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre işleyecek dolar faizi ile birlikte davalıdan tahsili için icra takibinin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak faturaya dayandığından belirli ve likit kabul edildiğinden takdiren % 20 oranı üzerinden hesap edilen 67.722,02 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, koşulları oluşmadığından davalı vekilinin reddedilen kısma yönelik kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar" karar verilmiştir. İş bu karara karşı davalı vekilince istinaf talebinde bulunulmuş olup, İstanbul BAM 43.Hukuk Dairesinin 20.02.2025 tarihli kararı ile kaldırılmıştır. İstinaf Mahkemesi kararında özetle;"...Davalının takas defi/mahsup itirazına konu ettiği hasarlı yüke ilişkin taşımalara ait konteynerların ... ve ... Numaralı konişmento tahtında taşındığı anlaşılmaktadır. Dosyadaki diğer satım faturaları ve gümrük beyannameleri incelendiğinde satışın CIF ve mal mukabili olduğu kayıtları bulunmaktadır. Ancak takas defisinin dayanağı taşımaya ilişkin sadece ... nolu konişmento, dosyada bulunmakta diğer konişmento, mal fatura ve gümrük beyannameleri dosyada bulunmadığından satışın türü, mal mukabili olup olmadığı anlaşılamadığı gibi, davalı satıcının 102.168 USD zarar gördüğüne dair mal bedelini dava dışı alıcıdan tahsil edip etmediği hususları da dosyada belirsiz kalmıştır. Yine davalı tarafça domates emtiasının çürüme ve bozularak hasara uğramasının uygun olmayan ısı ve koşullarda taşınmasından kaynaklandığı ileri sürülmüştür. Mahkemece konteynerlerin soğutma tesisatlarının çalışır durumda olduğu, bozulmadan taşıyıcının sorumlu tutulamayacağı sonucuna varılmış ise de davalının ileri sürdüğü iddialar gereği gibi araştırılmamıştır. Domates emtiasının olgunlaşma evrelerine uygun ısı ve nem oranlarına göre taşındığı, ayrıca konşimentolarda belirtilen ısı derecesini domates emtiası için uygun olduğu hususlarının davacı taşıyıcının ispat etmesi gerekmektedir. Konteynerlerin taşınma sürecindeki ısısını gösteren kayıtlar dosyaya sunulmamıştır. Bu durumda öncelikle emtianın teslim alınmasından teslim edilmesine kadarki süreçte konteynerlerin ısı derecelerini gösteren kayıtların ibrazı sağlanmalı, sonrasında ise taşımanın uygun ısıda yapılıp yapılmadığının verilen talimatlara uyulup uyulmadığının denetlenmesi gerekmektedir. Davacı tarafından gerçekleştirilen taşımada, mevsim şartları ve taşıma süresi dikkate alınarak domates emtiasının taşınması için gereken ısı ve nem koşullarının sağlanıp sağlamadığının, domates emtiasının bu sürede bozulmasının mümkün olup olmadığı, meydana gelen bozulmanın ne şekilde oluştuğunun bilirkişi kuruluna gıda mühendisi bilirkişi dahil edilerek araştırılması, davacı taşıyanın kusurunun bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi, takas define konusunu oluşturan emtialar bakımından davalının zararının hesaplanması gerekmektedir. Davalının takas ve mahsup talebinde haklı olup olmadığının bu şekilde yapılan inceleme sonucunda incelenmesi gerekirken takas mahsup koşulları bulunmadığı gerekçesiyle eksik araştırma sonucuna karar verilmesi doğru olmamıştır. Ayrıca aynı taraflar arasında İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Dosyası ile davalının takas defisine konu ettiği taşımaya ilişkin itirazın iptali davası görüldüğü, takas defisinin bu dosyada da ileri sürüldüğü belirlenmiştir. Uyaptan yapılan araştırmada bu dosyanın ilk derece mahkemesince karara bağlandığı, istinaf üzerine İstanbul Bam 12. HD. 2021/2241 E. 2024/1868 K. Sayılı ilamıyla kararın kaldırılarak "Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" kara verildiği görülmektedir. Takas define konu taşıma her iki dosyada da aynı taşımadır. Her dosyanın tarafları, takasa ilişkin uyuşmazlık konusunda aynıdır. Bu durumda bir dosyada verilecek kararın diğerini de etkileyeceği gözününe alınarak iki dosyanın birlikte görülmesi yada birinin diğerinin sonucu bekleyerek hüküm kurulması gerekmektedir. HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli deliller toplanıp değerlendirilmediğinden ve İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Dosyası gözününe alınmadan karar verilmesi isabetli olmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına" karar verilmiştir. Davacı davacı ...'un ... Esas sayılı davasına konu ettiği alacak ... nolu, ... nolu ve ... nolu konşimentolar tahtında yapılan taşımalardan kaynaklı navlun alacağına, Mahkememizin ...Esas üzerinden sayılı davasına konu ettiği alacak ... nolu konşimento tahtında yapılan taşımalardan kaynaklı navlun alacağına ilişkin olup eldeki davaya konu alacak ise, ... nolu konişmentolardan kaynaklı navlun alacağına ilişkindir. İstinaf Mahkemesi kararında, "Takas define konu taşıma her iki dosyada da aynı taşımadır. Her dosyanın tarafları, takasa ilişkin uyuşmazlık konusunda aynıdır. Bu durumda bir dosyada verilecek kararın diğerini de etkileyeceği gözününe alınarak iki dosyanın birlikte görülmesi yada birinin diğerinin sonucu bekleyerek hüküm kurulması gerekmektedir. " değerlendirmesi yapılmış ise de, davacı vekilinin 07.09.2021 tarihli istinaf dilekçesinde yaptığı açıklamalarından; ... Esas sayılı dava konusu ... nolu, ... nolu ve ... nolu konşimentolara konu konteynerlerin 26.01.2019 tarihinde gemiye yüklendiğini, ... nolu konişmento konusu konteynerlerin 28.01.2019 tarihinde gemiye yüklendiğini, eldeki davaya konu olan ... nolu konşimentolar tahtında taşınan konteynerlerin ise 05.01.2019, 12.01.2019, 20.01.2019 tarihlerinde gemiye yüklendiği anlaşılmaktadır. Buna göre eldeki davaya konu taşıma ile mahkememizin ... Esas sayılı ve ...Esas sayılı dosyalarına konu taşımaların farklı konişmentolar tahtında, farklı tarihlerde yapılan farklı taşımalar olduğu dosya kapsamına göre sabittir. Davalı vekili hem eldeki dosyaya, hemde mahkememizin ... Esas sayılı dava dosyalarına sunmuş olduğu cevap dilekçelerinde benzer şekilde, malların taşınma sırasında hasarlandığını ileri sürerek, iddia ettiği hasardan kaynaklı zararının davacının navlun alacağından mahsup edilmesini talep etmiştir. Her üç dosyaya sunulan cevap dilekçelerindeki hasar iddiası ve takas mahsup talebi 10.02.2019 tarihli denetleme raporuna dayanmaktadır. Davalı vekilinin takas mahsup talebinin dayanağı olan 10.02.2019 tarihli Denetleme Raporu incelendiğinde, denetlemenin ... .../ ... nolu, ... ... ... nolu konişimentolar ile ... ... / ... nolu konşimentolar tahtında taşınan domates yükündeki hasara ilişkin olduğu ve söz konusu raporda bu konşimentolar muhteviyatı konteynerlardaki yük hasarından bahsedildiği görülmektedir. Bu durumda davalı vekilinin takas mahsup talep ettiği zararının ... ... / ... nolu , ... ... ... nolu konişimentolar ile ... ... / ... nolu konşimentolar ile taşınan domates yüküne ait olup, İstinaf Mahkemesi kararında da, "Davalının takas defi/mahsup itirazına konu ettiği hasarlı yüke ilişkin taşımalara ait konteynerların ... ve ... Numaralı konişmento tahtında taşındığı anlaşılmaktadır. " açıklaması yapılmıştır. Eldeki dosyada ise davacının, " ... nolu, ... nolu, ... nolu" konşimentolardan kaynaklı bir alacak talebinin olmadığı, aksine denetleme raporuna konu ... ... / ... nolu, ... ... ... nolu konşimentoların ... Esas sayılı davanın konusunu, ... /... nolu konişmentonun da ...Esas sayılı davanın konusunu oluşturduğu açıktır. Bu durumda mahkememizin 26.05.2021 tarihli kararında; davalının, ... tarafından düzenlenenen 10.02.2019 tarihli denetleme raporuna dayanan takas mahsup talebinin iş bu davada dikkate alınamayacağına dair varılan sonuç ve kanaatin dosya kapsamına uygun olduğu, davacının hasarlı teslim edildiğini iddia ettiği domates yükünün dava konusu konişmentolar ile yapılan taşımanın konusu değil, mahkememizde açılan ... Esas sayılı dava dosyalarının konusu olduğu, İstinaf Mahkemesi kararında bu konuda maddi hata yapıldığı anlaşıldığından, söz konusu maddi hata nedeniyle dosyanın yeniden incelenerek, davalının istinaf talebinin yeniden değerlendirilmesi için dosyanın İstanbul BAM 43. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar vermek gerekmektedir. HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43.Hukuk Dairesinin 2021/1633 Esas ve ...Karar sayılı 20/02/2025 tarihli kararındaki maddi hata nedeniyle dosyanın ilgili daireye gönderilmesine, 2-Esasın bu şekilde kapatılmasına Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu oy birliği ile karar verildi. 24/04/2025 Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... e-imzalıdır