İlk Derece Mahkemesi 2019/40 E. 2020/40 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM KATİP DAVACI : VEKİLLERİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVA : Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 16/05/2023 KARAR TARİHİ : 09/01/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .... tarihinde saat ...:20 sıralarında davalı şirketin sigortalısı olduğu ... plakalı araç ile müvekkiline ait ... plakalı aracın arka tarafına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Söz konusu kazada davalı şirketin sigortalısı olduğu ... plakalı aracın sürücüsü ...'in, ekte sunduğumuz eksper raporundan da anlaşılacağı üzere %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin uğradığı zararın tazmini için davalı şirkete başvuru yapıldığını ve ... tarihinde davalı şirketçe .. TL ödeme yapıldığını, Fakat bu tutar müvekkilimin arabasında oluşan değer kaybını karşılamaya yetmediğini, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla (Belirsiz Alacak Davası) müvekkiline ait araçta oluşan değer kaybı için şimdilik 10,00 TL nin kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın, davalı müvekkili şirkete ... tarihli başvurusu ile, maliki olduğu ... plakalı aracın ... tarihinde , davalı müvekkili sigorta şirketine zmss poliçesi ile sigortalı ... plakalı araçla çarpışması nedeniyle aracında oluşan değer kaybının tanzimi istemiyle başvurusu üzerine müvekkili şirket nezdinde ... nolu hasar dosyası açıdığını ve hasar dosyası içerisinde bulunan değer kaybı ekspertiz raporundan da görüleceği üzere , davacı yana ait ... plakalı . COMB...HDI ...SELECTION marka ve .... model aracın kaza tarihinde ....-KM. De olması, .. 1....KASKO DEĞER BEDELİNE GÖRE . Piyasa rayiç değeri ...--TL olduğu bulunduktan sonra, hasar bedelini gösteren kati ekspertiz raporuna göre ; işlem gören yerler tespit edildikten sonra , söz konusu parçalarda değer kaybına konu olacak oluştuğu yerlerin tespiti yapılarak,Rayiç Değer Katsayısı (R) : 0.7,Kullanılmışlık Düzeyi (KM/SAAT) : ...-KM ,Kullanılmışlık Düzeyi Katsayısı (K) : 0.95,Hasara Uğrayan Parçalar Katsayısı (H) : ...,Genel Değerlendirme Katsayısı (G) : 1.00,Değer Kaybı (DK) : ..,Nihai Değer Kaybı Tutarı : ...-TL. ,davacı yana ait ... plakalı aracın ... tarihinde geçirmiş olduğu kaza nedeniyle değer kaybı tazminat tutarı olan 2.,.... olduğu tespit edildiğini ve tutar davacı vekiline ... tarihinde ödendiğini, davacı yanın iddia ettiği alacağı için ,müvekkili şirkete sigrtalı aracın, araç ruhsatına göre hususi kullanıma ait bir araç olduğundan ticari faiz isteminin reddine karar verilmesini, tüm itiraz hakları saklı kalmak kaydıyla hukuki dayanaktan yoksun haksız davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yüklenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. GEREKÇE; 1-Kaza tespit tutanağı; Trafik kazasına karışan araç sürücüleri ... ve... tarafından birlikte tanzim ve imza edilmiş .... tarihli “Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağının” incelenmesinden; ... günü saat 14:20 sıralarında sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobil ile ... caddesinde seyir halinde iken ... plakalı araca sol arka taraftan çarpması sonucu dava konusu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini belirterek birlikte “Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağını” imzaladıkları anlaşılmıştır. 2-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile kazaya karışan ... plaka sayılı araç maliki ... olduğu, .... tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi poliçesi bulunmaktadır. 3-Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde...ye ait olduğu tespit edilmiştir. Kazaya karışan araçlara ilişkin trafik kayıtlar Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir. 4-Hasar dosyası: Davacı vekili tarafından yapılan başvuru üzerine hasar dosyası açılmış, hasar dosyasında değer kaybı tazminatına yönelik .... TL bir ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır. 5-... tarih ve 1.... Tarihli makine bilirkişi kök ve ek raporu: Bilirkişi ... tarafından ... plaka sayılı, ... renginde, .. COMBİ .. HDI....SELECTION tipinde, .. marka, OTOBÜS ( KAMYONET BB ...) cins, ... model, DİZEL, ... şasi numaralı, YÜK NAKLİ- HUSUSİ aracın dosya incelemeleri neticesinde, ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının .. TL olduğu, davacını naracında meydana gelen hasarın onarılması için gerekli makul süresinin 8 gün olabileceği, dava konusu araca emsal bir aracın, günlük kiralama bedelinin 450,00 TL olduğu ve aracın tamirde kaldığı süre içerisinde davacının toplam ikame araç bedelinin ( 8 gün*450,00=3.600,00 TL) 3.600,00 TL olduğu belirtilmiştir. 6- Davacı vekilinin 12/10/2023 Tarihli değer Artırım dilekçesi: Bilirkişi raporuyla müvekkilinin aracında oluşan değer kaybının 20.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından daha önce karşılanan değer kaybı tutarı olan 2.462,00 TL'nin düşümü sonrasında kalan zarar tutarının .. TL olduğu tespiti yapıldığını, araçta oluşan değer kaybı zararını ..-TL artırarak toplam ...-TL'nin kaza tarihi olan 01.10.2022 tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir. Dava; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır. Uyuşmazlık konusunun meydana gelen kaza nedeniyle davacının kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir. Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, .... tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir. Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.) Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; 01/10/2022 tarihinde davalı sigorta şirketinde ZMMS sigortacısı olduğu, alınan bilirkişi raporu ile de belirlendiği üzere davalı nezdinde sigortalı araç sürücüsünün seyir halinde iken arkadan çarptığı ve bu kaza oluşunun hasar tespiti ile de uyumlu olduğu dolayısı ile de yeterli ve güvenli takip mesafesi bırakması gerekirken bu hususlara riayet edilmediği anlaşılmakla kazada davalı sigorta şirketi nezdinde sigorta aracın tam kusurlu olduğu, olayın oluşunun aksine davalı yanca bir delil ibraz edilmediği ve davacı aracın kazada kusurunun olmadığı, kaza nedeniyle davacı aracında ... TL değer kaybı olacağı, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve ZMSS poliçesi kapsamında değerlendirilebileceği, davalı sigorta şirketine sigortalı olan aracın hususi nitelikte kullanıma özgülendiği bu nedenle yasal faiz istenebileceği anlaşılmakla, davacının değer kaybı davasını belirsiz alacak davası olarak açtığı, davalı sigorta şirketine yapılan başvuruyu takip eden 8. İş gününün 25/01/2023 tarihine isabet ettiği dolayısı ile de bu tarih tarihi itibariyle temerrüde düştüğü anlaşılmakla dava ve talep artırım dilekçeleri gözetilmek suretiyle davacının davasının kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kabulü ile .. TL nin ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2- Kabul edilen bedel üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan ... TL karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın ve 300,00TL tamamlama harcının düşümü ile eksik kalan 718,12 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad KAYDINA, 3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç, 179,90TL başvuru harcı ve 300,00‬TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 659,8‬0‬TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4- Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri, dosya masrafı ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam ... yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalıların karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 17.538,00TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 7- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.120,00-TL arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına, 8-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. . Katip Hakim