Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/303 E. 2024/14 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 12/04/2023 KARAR TARİHİ : 09/01/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ..... plaka sayılı araç, ... tarihinde Diyarbakır ... İlçesi ... yolu .. Köprüsü istikametinde seyir halindeyken ...'ye ait, ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın, müvekkilinin aracına arkadan çarparak maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiği. Maddi hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı doğrultusunda tanzim edilen kusur raporuna (tramer) göre bu kazanın oluşumuna ... plaka sayılı araç sürücüsünün ... tam (4100) kusurlu olduğu. Çarpma sonucu müvekkiline ait ... plakalı araçta oluşan hasarın bedelinin, davalı şirket olan ... Sigorta A.Ş. tarafından karşılandığı. Ancak araçta bu kaza nedeni ile değer kaybı oluştuğu. ... nin kullandığı ... plaka sayılı aracın, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ... poliçe numarası ile Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılmış olduğu, yerleşik Yargıtay İçtihatları uyarınca trafik kazası nedeni ile araçta oluşan değer kaybı gerçek zarar kapsamında olduğu, kazaya sebebiyet veren aracın ZMSS tarafından bu zararın karşılanması talep ve dava edilmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın yetkili Mahkeme'de açılmadığı. Tarafların arasındaki sigorta sözleşmesi gereği yetkili Mahkemenin müvekkili şirket adresinin bulunduğu yer mahkemesi olduğu, yetki yönünden itiraz edildiği. Sigortalı ... plakalı aracın,... Plakalı araç ile karışmış olduğu trafik kazasında ... Plakalı aracın maddi zarara uğradığı. Müvekkili şirkete yapılan başvuru neticesinde maddi zararı için 16.000,00 TL, Değer kaybı zararı için .. TL ödendiği poliçeden kaynaklı sorumluluğunun yerine getirildiği belirtilmiştir. Hasar dosyasının celbi halinde, mutabakat evrakları ve oto ekspertiz belgeleri mevcut olduğu. Hasar dosyasının celbinin talep edildiği. Müvekkili şirket tarafından aracın, araç değeri yine piyasa araştırmaları çerçevesinde belirlendiği. Tüm bu hususlarda sigortalı, davacı tarafa sunulmuş ve bilgilendirilmiş ve davacı tarafın onayı ile işlemlerin gerçekleştirildiği, davacı tarafın talep ve istemlerinin haksız olduğu, iş bu nedenlerle davanın reddinin talep edildiği anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; 1-Kaza tespit tutanağı; Sürücü Naif Kılıç idaresindeki ... plakalı araç ile eski mardin yolu üzerinden ... Köprüsü istikametine seyir halinde iken beyanına göre karşıdan sollama yapan araçtan dolayı yavaşladığı esnada aracının arka kısmına aynı istikametten arkasından gelen sürücü .... idaresindeki ... plakalı aracın ön kısmıyla çarpmalı sonucu iki araçlı yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğu, bu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü .....'nin 2518 sayılı K.T.K. 'nın 56/1-k (yakın takip) maddesini ihtal ettiği belirtilmiştir. 2-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile kazaya karışan ... plaka sayılı araç ile, .... tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi poliçesi bulunmaktadır. ZMMS poliçe limiti araç başına 20.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır. 3-Tramer kayıtları: ... plakalı aracın hasar tarihi ile mevcut kazadan önce farklı tarihte ve aynı şasi numarası (......) ile toplam 9 (Dokuz) ayrı kazaya karışmış olduğu (....9) tespit edildiği. 4-Hasar dosyası: Davaya konu aracın 1.... tarihli hasarları, mevcut kazadan farkı bölgelerde hasar meydana geldiği, .... tarihli ... Sigorta AŞ. tarafından açılan hasar dosyasında ise aracın hangi kısımlarda hasar meydana geldiği bilinmediği, bu hasarların aracın hangi bölgelerinde meydana geldiği bilinmediğinden mevcut hasar dikkate alınarak değer kaybı hesabı yapıldığı, ancak.... tarihli hasarlarda değişen veya onarım gören parçalar ile mevcut kazada hasarlanan parçaların aynı bölgede ve aynı parçalarda hasar meydana geldiği belirtilmiştir. 5-13....Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; Dava konusu aracın ... tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası oluştuğu, Araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı kanaatinin hasıl olduğu. Araçta oluşan hasarın onarımı için 04.07.2022 tarihli ekspertiz raporu referans alınarak tespit edilen; arka bagaj kilidi, arka panel ve kaplaması, sağ ve sol çamurluk davlumbazı, sağ ve sol stop, arka tampon demiri, bagaj menteşesi, park sensörü ve bağlantı parçalarının değiştiği, havuz sacı, bagaj kapağı, sağ ve sol arka çamurluk parçalarının ise onarım işlemleri yapıldığı, toplam 18 adet parça için ekspertiz çalışması yapıldığı, raporda belirtilen yedek parça ve işçilik giderlerinin yapılan piyasa araştırması sonucu ile uyumlu olduğunun tespit edildiği. Dava konusu aracın onarılacak durumda olduğu, hasarı onarıldıktan sonra ve ... hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın ikinci el rayiç bedelindeki değer kaybının; aracın markası, modeli, araç tipi, ... kilometrede olduğu, parça değişimi, boya işlemi yapılan kısımlar ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak, dava dosyasında bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay 17. Hukuk dairesi 2013/3815 E. 2013/9854 K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları kapsamındaki, nisbi yöntemine göre ise davaya konu araçta ... TL değer kaybının oluştuğu kanaatine varıldığı. .... tarihli hasarlardaki değişen veya onarım gören parçalar ile mevcut kazada (17.07.2022) işlem gören parçaların aynı olması durumunda değer kaybı bedelinin değişeceği belirtilmiştir. 7- Davacı vekilinin .... Tarihli değer Artırım dilekçesi: Dava dilekçesinde müvekkilinin aracında haksız fiili nedeniyle oluşan değer kaybına ilişkin talebinde davanın değerinin fazlaya ilişkin hakları sakla kalmak kaydıyla HMK madde 107 uyarınca belirsiz alacak davası olarak 100,00TL üzerinden açıldığı. Davalı sigorta şirketine, başvuru sonucu müvekkiline ... TL ödeme yaptığı. Dosyaya tanzim edilen bilirkişi raporuna göre müvekkilinin aracında oluşan araç değer kaybı .. TL olarak tespit edildiği. Fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davayı bilirkişi raporunda tespit edilen .. TL bedelden davalı sigorta şirketinin müvekkiline yaptığı .. TL ödemenin mahsup edilerek davanın ... TL ıslah ederek 8.705 TL' ye yükselttiği belirtilmiştir. Dava; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır. Uyuşmazlık konusunun meydana gelen kaza nedeniyle davacının kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir. Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, ... tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir. Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.) Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; 17/06/2022 tarihinde davalı sigorta şirketinde ZMMS sigortacısı olduğu, alınan bilirkişi raporu ile de belirlendiği üzere davalı nezdinde sigortalı araç sürücüsünün seyir halinde iken arkadan çarptığı ve bu kaza oluşunun hasar tespiti ile de uyumlu olduğu dolayısı ile de yeterli ve güvenli takip mesafesi bırakması gerekirken bu hususlara riayet edilmediği anlaşılmakla kazada davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı aracın tam kusurlu olduğu, olayın oluşunun aksine davalı yanca bir delil ibraz edilmediği ve davacı aracın kazada kusurunun olmadığı, kaza nedeniyle davacı aracında 10.750,00 TL değer kaybı olacağı, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve ZMSS poliçesi kapsamında değerlendirilebileceği, davalı sigorta şirketine sigortalı olan aracın hususi nitelikte kullanıma özgülendiği bu nedenle yasal faiz istenebileceği anlaşılmakla, davacının değer kaybı davasını belirsiz alacak davası olarak açtığı, davalı sigorta şirketine yapılan başvuruyu takip eden 8. İş gününün 15/09/2022 tarihine isabet ettiği dolayısı ile de bu tarih tarihi itibariyle temerrüde düştüğü anlaşılmakla dava ve talep artırım dilekçeleri gözetilmek suretiyle davacının davasının kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kabulü ile ... TL nin .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2- Kabul edilen ...TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan ... TL karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın ve 150,00TL tamamlama harcının düşümü ile eksik kalan ... TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad KAYDINA, 3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç, 179,90TL başvuru harcı ve 150,00‬TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 509,80‬TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4- Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri, dosya masrafı ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.280,75TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalıların karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 8.705,00TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 7- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.120,00-TL arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına, 8-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip Hakim