Bölge Adliye Mahkemesi 2017/184 E. 2019/245 K. – Alacak

T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 14. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2021/97 KARAR NO: 2024/288 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 02.04.2019 NUMARASI: 2017/184 E. - 2019/245 K. DAVANIN KONUSU: Alacak (Ticari satım ilişkisinden kaynaklı) Taraflar arasındaki alacak davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... İli ... ilçesinde ... adı ile bir market ve bir şubesini işlettiğinini, davalı firma tarafında uygulanan, reklamları yapılan hem sitede duyurulan ... kampanyası neticesinde bugüne değin kendisine 20.000 adet altın kapak getirildiğini, bunun karşılığında müvekkilinin gelen müşterilere 1 lt ... 2 kapak karşılığında verdiğini, zamanla elinde yeterince kola kalmayınca bunun bedeli olan 2.50 TL yi müşterilere teslim ettiğini, daha sona müvekkilinin söz konusu altın kapakları davalı firmaya teslim ederek ücretini almaksızın teslim etmiş olduğu 1 litrelik kolaların kendisine iadesini talep etmişse de talebinin reddedildiğini, daha sonra noter kanalı ile davalı şirkete ihtar göndererek söz konusu ürünlerin teslimini resmi yoldan talep etmiş olmasına rağmen sonuç alamadığını, davalı şirketin internet üzerindeki ana sayfasında bu kampanyanın katılım koşullarının teker teker sayılmış olduğunu, müvekkilinin bütün koşulları yerine getirdiğini, müvekkilinin her zaman söz konusu kampanya kapaklarının teslime hazır olduğunu beyan ettiklerini, gelinen aşamada müvekkilinin elinde 20.000 adet altın kapak bulunmakta olup neredeyse tamamına yakını için müşterilerine her iki altın kapak için 2.50 Tl ödeme yaptığını, ciddi bir zararının olduğunu, iş bu nedenle müvekkiline söz konusu kapaklar nedeni ile teslim edilmesi gereken 10.000 adet 1 ltlik pepsinin piyasa satış bedeli olan 2.50 TL üzerinden hesaplanarak müvekkiline ödenmesi amacı ile iş bu davayı açtıklarını iddia ederek, davalı şirketten 20.000 adet kapak karşılığı olan 25.000 TL lik alacağın ihtar tarihinden itibaren hesaplanacak olan yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili savunmasında özetle; dava dilekçesinde davalı olarak yer alan ünvanda bir şirket bulunmadığını, bu doğrultuda davalı sıfatının hatalı olduğnu, öncelikle davanın bu yönden reddine karar verilmesi gerektiğini, huzurdaki davanın görevsiz mahkemede açıldığını, bu doğrultuda da davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının müvekkili şirketten hiçbir zaman iddia ettiği gibi 20.000 adet altın kapağa karşılık gelen ürün almadığını, davacının aldığı ürün sayısının şirket kayıtlarında açık olduğunu, buna karşın davacının ne şekilde temin ettiği bilinmeyen kapakların bedelini müvekkili şirketten talep etmesinin hakkın kötüye kullanımı olduğunu, davacının kampanya şartlarını bildiğini, davacının müvekkili şirketinden aldığı ürün sayısı oranının kampanya ile bağlı olduğunu, davacının hiç bir zaman 20.000 adet kapağa karşılık gelen ürün satın almadığını, davacının 2016 yılı mayıs-eylül aylarını kapsayan, aylık kısıtlı bir süretçe bu kadar yüksek sayıda kapağı hangi ürünlere karşılığı olarak ve nereden temin ettiğinin taraflarca anlaşılamadığını, bugüne kadar davacının ticari hacminin ve satış oranlarının çok daha üzerinde olan noktalardan dahi bu miktarda bir talep olmadığını, davacı yine topladığını iddia ettiği kapaklar karşılığında kola verdiğini iddia ettiğini, eğer davacı bu kadar kola verdi ise ve bu kolaları da müvekkili şirketten almadı ise bu ürünleri nereden hangi yollar ile temin ettiğinin anlaşılamadığını savunarak davanın usulen ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Dava, davacının "iki altın kapağa bir litre ..." kampanyası kapsamında müşteri tarafından kendisine verilen kapaklar nedeniyle davalı tarafından iki kapak karşılığı 1 litre pepsinin verilmediğinden, 1 litre ... bedelinin (iki kapak için 2,50-TL)kapakları sunan müşterilerine ödendiği iddiasına dayalı olarak müşterilere ödenen 25.000,00-TL davalıdan tahsiline ilişkindir. Davacının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesinde davacının 2016 yılı içerisinde davalıdan almış olduğu toplam ... , ... vs. Gazlı içecekler toplamının değerinin 4.817,67 TL tuttuğu, bu rakamın davalının talebi ile uyumlu olmadığı, davalı tarafından kampanya kapsamında verilen kapaklar için müşterilerine ödeme yapıldığına ilişkin bir delilinde dosyaya sunulmadığı anlaşılmakla ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiştir... " gerekçesiyle davanın reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirketin düzenlemekte olduğu bir kampanya neticesinde zarar ettiğini, bu duruma ilişkin olarak davalı şirketin kampanya şartlarına uymadığını ve müvekkiline alacağını ödemediğini, çekilen ihtarın sonuçsuz kaldığını, müvekkilinin işletmekte olduğu market dükkanında satışını yaptığı ... markalı içeceğin ülke çapında duyurulan, uygulanan kampanyası neticesinde bir takım masraflar yaptığını, söz konusu kampanya şartlarında her iki altın kapak getirene bir litre ... verileceğinin belirtilmiş olduğunu, kampanyanın tüm ülke çapında uygulandığını, müvekkilinin her iki kapak getiren şahsa bir litre ... verdiğini, elinde ürün kalmadığı takdirde ise her iki kapak getirene hediye edilecek ürünün satış bedeli olan 2,50 TLnin müvekkili tarafından verildiğini, müvekkilinin kampanya koşullarını yerine getirmiş olsa dahi kapakları teslim ettiği davalı şirket tarafından ödeme yapılmadığını, davalının müvekkilinin kendilerinden 20.000 adet kapağa karşı gelecek kadar ürün almamış olduğunu, bu nedenle müvekkilinden talepte bulunulamayacağını iddia ettiklerini, söz konusu kampanya şartlarında kapak toplayan işletmelerin dağıtıcıdan satın almış oldukları kadar promosyon ürün talebinde bulunabileceği şeklinde bir kaydın bulunmadığını, tüketicilerin promosyonlu altın kapaklı ürünlerin kapaklarını satın alarak market haricinde marketlere de verebildiklerini, dolayısıyla market işletmecilerinin satmak için satın almış oldukları ürün adedinde kampanyalı ürün talep edebileceği şeklinde bir kısıtlama getirilmesinin mümkün olmadığını, söz konusu kapakların nasıl elde edildiğinin dağıtıcı şirket tarafından sorgulanmasının kötü niyetli olduğunu, kampanya koşullarının açık ve net olduğunu bu doğrultuda müvekkilinin tüketicilere getirdikleri kapaklar karşılığında gerek promosyonlu ürün, gerekse ürünü alabileceği miktarda nakit ödeme yaptığını, dağıtıcı şirketin kendisine teslim edilen altın renkli kapaklara ilişkin sorgulama yapmasının karşılığını ödemekten kaçınmasının kanuna ve hukuka aykırı olduğunu iddia ederek, kararın kaldırılmasını, dosyanın yeniden karar verilmek üzere yerel mahkemeye gönderilmesini ve neticede davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE Dava, satış kampanyası kapsamında içecek kapağı karşılığı doğduğu iddia edilen alacağın tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Uyuşmazlık, davacının iddia etmiş olduğu kampanya kapsamında alacak hakkının sübuta erip ermediği, bu hakkını ispat edip edemediğine ve mahkeme kararının usul ve yasaya ilişkin olup olmadığına dairdir. Dosya kapsamından, "..." başlıklı adı geçen içeceklerin fotoğraflarının yer aldığı broşürde kampanyanın 16 Nisan - 31 Temmuz tarihleri arasında Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde geçerli olacağı belirtilerek şartlarına yer verildiği, kampanya şartlarının broşürde küçük puntolarla yazılmış olduğu, davacı tarafça Gebze ... Noterliğinde dava dışı ... 'ye hitaben 18.08.2016 tarihli ihtarname düzenlettiği, ihtarnamede ,müvekkilinin ... ilçesinde ... adıyla bir market işlettiği, firma tarafından hem reklamları yapılan hem de sitede duyurulan ... kampanyası neticesinde bugüne değin kendisine 1000 adet altın kapak getirildiğini, bunun karşılığında müvekkilinin gelen müşterilerine 1 litre ... 2 kapak karşılığında verdiğini, daha sonra müvekkilinin söz konusu altın kapakları muhataba teslim ederek ücret almadığını, teslim etmiş olduğu 1 litrelik kolaların kendisine iadesini talep etmiş ise de olumsuz yanıtla karşılaştığını, internet üzerindeki ana sayfada bu kampanyanın katılım koşullarının teker teker sayılmış olduğunu, bütün koşulların yerine getirildiğini, kapakların kaybedilmesi veya 15 Eylül 2016 tarihinden sonra iletilmesi durumunda hediye ürün teslimi yapılmayacağını bu nedenlerle ihtarın tebliğ tarihiden itibaren 7 gün içinde ürünlerin müvekkili iş yerine teslimini, aksi halde dava yoluna gidileceğini belirttiği, davacı tarafın daha sonra üzerine iş bu davayı açtığı, dava dilekçesinin konu kısmında, teslim edilmesi gereken ... marka kolaların teslimi, aksi halde bedelinin tesliminin talep edilmesine rağmen dilekçenin sonuç kısmında davalı şirketten 20.000 adet kapak karşılığı olan 25.000,00 TL alacağın ihtar tarihinden itibaren hesaplanacak olan faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş olduğu anlaşılmıştır. 02.11.2017 tarihli bilirkişi heyet raporunda; davacı ...'ün bilirkişi incelemesine defter ibraz etmediği, dava dosyasında yerinde inceleme talebi olduğu görülmekle, inceleme amacıyla davacı vekilinin ihtarname üzerinde yer alan ofis telefon numarasından iletişime geçildiği fakat yerinde inceleme için bilirkişi heyetine rapor tarihi itibariyle defter ibraz edilmediği, bilirkişi incelemesine davalı tarafından ibraz edilen fatura örnekleri incelendiğinde faturaların dava dışı ...Tic.A.Ş. tarafından ... adına düzenlendiği ve davalı vekilince bahsi geçen faturaları düzenleyen şirketin müvekkilinin dağıtıcısı olduğu, davacıya ilişkin ürün satış kayıtlarının davalı müvekkili defterlerinde bulunmadığının bildirildiği, inceleme sırasında yukarıda belirtilen e-defter beratları haricinde defter ibrazının davalı tarafından yapılmadığı, davacı tarafından da defter ve belge beyanında bulunulmaması nedeniyle dava komusu kapaklara ilişkin olarak tarafların resmi defterlerinde inceleme yapılamadığı, davalı şirketin yerinde yapılan inceleme esnasında ibraz edilen dava konusu kapaklara ilişkin kampanya broşürünün ... hediye kampanyasının 16 Nisan-31 Temmuz 2016 tarihleri arasında geçerli olduğu, ... renkli ve üzerinde "2 altın kapağa ... hediye” yazan kapağı, kampanyaya katılan anlaşmalı satış noktalarına götürerek 1 litrelik ... pet şişe ürününü alabilecekleri, kapakların kaybedilmesi veya 31 Temmuz 2016 tarihinden sonra iletilmesi durumunda hediye ürün kazanılamayacağı, ... kampanyayı sona erdirme ve kampanyada değişiklik yapma hakkına sahip olduğu, kampanyaya katılan herkesin kampanya koşullarını kabul etmiş sayıldığına ve ayrıntılı bilginin www...com.tr adresinde bulunduğuna ilişkin ibareler taşıdığının görüldüğü, dava dosyası üzerinde yapılan incelemede davacının 20.000 kapak karşılığı 10.000 adet ... bedelinin neredeyse tamamına yakını için müşterilerine her ... kapak için 2.50 TL ödeme yapmış olmasının, sektör genelinde kampanyaların yapılış biçimi ile uyumlu olmadığı, sektörde kampanyaların nakit iade esasına göre düzenlenmediği, kampanyaların kurgulanma biçiminin promosyon ürün dağıtımı şeklinde olduğu, perakende satış fiyatı üzerinden ürün iadesi yapılmasının ürünü pazara sunan firma tarafından tüm bayi ağının karını da kapsayacak şekilde kampanyanın kurgulanması anlamına geleceği ve bu şekilde gerçekleştirilen bir kampanyanın ekonomik olmayacağı kanaati oluştuğu, dava dosyası üzerinde yapılan incelemede davacının davalıya 18.08.2016 tarihinde Gebze ... Noterliğinin .... yevmiye numarası ile düzenlenen ihtarnamesinde davacı şirkete 1.000 Adet altın kapak getirildiği belirtilmesine rağmen dava dilekçesinde 20.000 adet altın kapak teslim edildiğinin belirtildiğinin görüldüğü, davacının ve davalının - bilirkişi incelemesine resmi defter ibrazında bulunmadığı, davalınm e-defter beratlarını incelemeye sunduğu, davalının davacıya doğrudan ürün satışının olmadığının ve ürün satışlarının davalının dava dışı dağıtıcısı aracılığıyla yapıldığının beyan edildiği, davacının dava konusu kampanya ile ilgili olarak 20.000 kapak karşılığı ... bedelinin neredeyse tamamına yakını için müşterilerine her iki altın kapak için 2.50 TL ödeme yapmış olmasının 16 Nisan-31 Temmuz 2016 tarihleri arasında geçerli olan bu kampanyaya ve de sektörde uygulanan kampanya teamüllerine uygun olmadığı belirtilmiştir. 15.08.2018 tarihli talimat yolu ile alınan bilirkişi raporunda; davacı ile davalı taraf arasında imzalanan satış sözleşmesinin mevcut olmadığı, davacı ... ile davalı ... arasında, gazlı içecek ticareti dolayısı ile kampanyalı ürünlerin iadesi ile ilgili sorundan kaynaklanan ve dava tarihi itibarı ile davacının beyanına göre 25,000.00 TL tutarında ihtilaf olduğu,kampanya kapsamında 20.000 adet kapak karşılığı kolaların kendisine davacı firma tarafından verilmediğini iddia ederek iş bu davayı açtığının görüldüğü, davacının dava konusu ticari malları, ... A.Ş den aldığının görüldüğü, ticari faturaların üzerinde alınan ürün bedeli, alınan kapak/kupon bedeli var ise bu tutarın toplam fatura bedelinden indirim yapıldığı ve bakiye ödemelerin peşin olarak yapıldığının tespit edildiği, dava konusu kampanya ile ilgili broşür üzerinde yazılı metnin olduğunun tespit edildiği, 2 adet altın kapağa 1 Lt ... 16 Nisan-31 Temmuz 2016 tarihleri arasında ... renkli ve üzerinde 2 altın kapağa 1 Lt ... hediye yazan kapağı kampanyaya katılan anlaşmalı satış noktalarına götürerek 1Lt ... pet şişe ürünü alabilirsiniz,kapakların kaybedilmesi veya 31 Temmuz tarihinden sonra iletilmesi halinde hediye ürün kazanılmaz, ... kolanın kampanyayı sonlandırma ve kampanyada değişiklik yapma hakkına sahip olduğu, kampanyaya katılan herkesin kampanya koşullarını kabul etmiş sayılacağı ayrıca bilgi için www...com.tr yi ziyaret ediniz şeklinde olduğunun tespit edildiği, davacı ile davalı firmanın ticari ilişkisi sonucu, kampanya kapsamında, davacının topladığını belirttiği altın kapaklar karşılığı, davalının taahhüt ettiği içecekleri kendisine vermediğini belirterek iş bu davayı açtığı, davacının noter ihtarnamesi ile davalı firmaya ihtarda bulunduğu ve 1.000 adet kapak için ihtarnamenin gönderildiği, ihtarname tarihinden 83 gün sonra iş bu davanın açıldığı ve dava dilekçesinde 20.000 altın kapak için 10.000 adet ... talebinde bulunulduğu, satıcı (... A.Ş) ve/veya ... ile ,davacı arasında satış sözleşmesinin ve kampanyalar ile ilgili olarak sözleşmelerinin dava dosyasında mevcut olmadığı, davacının yasal defterleri üzerinde yapılan incelemede, defterlerin yasalara uygun olarak tutulduğu, birbirini doğruladığı, defterlerinin usulüne uygun olarak bilgisayar ortamında işlenmiş olduğu, defterler üzerinde herhangi bir silinti, kazıntı ve karalamanın bulunmadığı, fakat yukarıda açıklanan 2 adet faturanın kayıtlara girmediği,bu durumun davayı etkileyecek bir durum olmadığı, davacının yasal defterlerindeki kayıtlara göre, davacının ... A.Ş den 2016 yılı içersinde almış olduğu, ... limon benzeri içeceklerden oluşan ticari mal toplamının muhasebe kayıtlarında mevcut olmayan 2 adet faturanın da ilavesi ile 4,817.67 TL olduğu, davacının yapmış olduğu .... alımlarının,davalı firmadan talep ettiği 20.000 kapak karşılığı ürün ile uyumlu olmadığı, davalının cevap dilekçesinde, davacının şirketten aldığı ürün sayısı oranında kampanya ile bağlı olduğu belirtmekle birlikte bu konuda bir belgenin dava dosyasına sunulmadığı, dava dosyasında bulunan kampanya broşüründe, tüketiciyi ilgilendiren açıklamaların yapıldığı, nihai satıcı ile üretici firmanın arasında kampanya ile ilgili çıkan ihtilafa neden olan konu ile ilgili olarak, ihtilafı, açıklığa kavuşturucu dava dosyasında bir bilgi ve belge olmadığı, davacının, tüketiciye kampanya dahilinde teslim ettiği ürün yada nakit bedel ile ilgili olarak bir listenin / belgenin mevcut olmadığı, davacı tarafından talep edilen yasal faiz talebi ile ilgili takdirin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir. Davacı vekili, bilirkişi raporuna karşı itiraz ederek, dilekçede ileri sürdükleri hususların değerlendirilmediğini, keşif yapılmaksızın karar verildiğini belirterek gereğinin yapılmasını talep etmiştir. Davalı vekili, rapora karşı beyan dilekçesinde; davanın husumet yokluğundan veya esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece, bilirkişi raporları neticesinde ispat edilmeyen davanın reddine karar verilmiştir. Dosya kapsamından ve özellikle davacı adına, dava dışı ... AŞ tarafından kampanya döneminde düzenlenen irsaliye fatura içeriklerinden, davacı ticari defter ve kayıtlarından, dava dışı şirketten alınarak satışı gerçekleştirilen kampanya konusu ürünlere dair açıklamaların kapak ve kupon şeklinde faturaya yansıtıldığı, ödemelerin davacı tarafa yapılmış olduğu, davacı ile davalı arasında yazılı bir sözleşmenin mevcut olmadığı anlaşılmaktadır. Davalı tarafça, dava konusu edilen kampanyanın gerçekleştirilmiş olduğu, taraflar arasında tartışmasızdır. Ne var ki taraflar arasında yazılı bir anlaşma mevcut olmadığı gibi yukarıda ayrıntılı şekilde yer verilen talimat bilirkişi raporunda açıklandığı üzere, davacı tarafın ürünleri satın aldığı dava dışı şirket tarafından ürünlere ait kapak ve kupon bedellerinin fatura ile ödenmiş olduğu tespit edilmiştir. Davacının aksine iddialarını ispat edecek dosya içerisinde başkaca bir delil ve belge mevcut değildir. Bu nedenlerle, davacı tarafın ispat edilmeyen davasının reddine dair verilen karrada bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan bu gerekçelere, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, 2-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına; bakiye 373,20 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, 5-Dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.29.02.2024